kometa

W piątek (12 listopada) kometa 67P przeleciała ok. 6 milionów kilometrów od Ziemi. Jest to 160 razy większa odległość od tej, w jakiej znajduje się Księżyc względem naszej planety. To pierwszy odnotowany raz w historii, kiedy kosmiczna skała znalazła tak blisko Ziemi. Obiekt znany również pod nazwą Czuriumow-Gierasimienko (od nazwisk jego odkrywców) został namierzony w 1969 roku. 67P stała się w 2014 roku celem misji Europejskiej Agencji Kosmicznej Rosetta i lądownika Philae. Jest to pierwsza kometa, która została przebadana przez wysłaną na nią sondy. Podczas badań kosmicznej śnieżnej kuli okazało się, że ma ona zaskakująco miękkie wnętrze. Astronomowie porównują je do pianki na kawie cappuccino. Misja ujawniła również, że na komecie znajdują się elementy budulcowe życia. Lód na 67P zawiera DNA, białko - glicynę i fosfor mineralny. Kolejnym zaskakującym odkryciem było istnienie zorzy polarnej wokół tej orbitującej kuli lodu i pyłu. Według astronomów kometa znalazła się tak blisko, że była możliwa do dojrzenia poprzez dobre domowe teleskopy. Kolejny raz 67P tak blisko Ziemi ma się znaleźć dopiero w 2214 roku.

Jest tak ogromna, że początkowo mylono ją z planetą karłowatą. Kometa C/2014 UN271, inaczej kometa Bernardinelli-Bernstein, pędzi w kierunku Układu Słonecznego. To największy tego typu obiekt. Naukowcy uspokajają - nie ma powodów do obaw, bo kometa nie zagraża Ziemi. Zbliży się do Słońca maksymalnie do orbity Saturna. Swoją nazwę kometa zawdzięcza badaczom z Pensylwanii, którzy odkryli ją w 2014 r. Oszacowali wtedy, że może ona mieć nawet 200 km szerokości. Teraz eksperci z Uniwersytetu Pensylwanii opublikowali wyniki najnowszych badań. Ustalili, że średnica komety to 155 km. To oznacza, że jest aż dziesięciokrotnie większa od odkrytej w 1997 r. rekordzistki - tzw. Wielkiej Komety (Hale-Bopp). Mimo swoich rozmiarów obiekt nie będzie widoczny gołym okiem. Naukowcy wykorzystają do jej badań teleskopy. Mają nadzieję, że obiekt pomoże uzyskać więcej informacji o wczesnym Układzie Słonecznym i jego odległych zakątkach. Lodowe skały z odległych obrzeży układu planetarnego są często mało zmienione od czasu powstania, czyli ok. 4,5 mld lat temu. Kometa Bernardinelli-Bernstein najbliżej Słońca znajdzie się w 2031 r. Osiągnie wówczas odległość 10,97 jednostek astronomicznych. Dla porównania w przypadku orbity Saturna to 9,5 jednostki astronomicznej. Wyniki najnowszych badań przedstawiono w "The Astrophysical Journal Letters".

- Najbardziej prawdopodobna hipoteza dotycząca Gwiazdy Betlejemskiej mówi o jasnej komecie, wyglądającej zupełnie inaczej na niebie, niż meteory, które są zjawiskiem krótkotrwałym - tłumaczy prof. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie. Komety mogą być widoczne na niebie, dniami, tygodniami, a czasem nawet miesiącami - dodaje. Zjawisko jest cykliczne, kiedy orbita Ziemi przecina się z orbitą komety. Podobne, spektakularne zjawiska obserwowano na Ziemi w starożytności. Wtedy ludzie utożsamiali je z boskimi mocami. Nauka zainteresowała się rojami meteorów, tworzonymi m.in. przez komety, dopiero na początku XIX w., kiedy w listopadzie 1833 r. zaobserwowano leonidy - potężny rój spadających gwiazd. W tym roku mianem Gwiazdy Betlejemskiej, ze względu na przypadający termin, nazwano pierwsze od 400 lat zjawisko koniunkcji Jowisza i Saturna, niezwykle bliskie spotkanie planet, które ustawiły się prawie w jednej linii z Ziemią.

Naukowcy nagrali ostatnie chwile komety odkrytej przez astronoma amatora. Promieniowanie słoneczne zakończyło wędrówkę ciała niebieskiego, zamieniając je w cząsteczki pyłu. Nie tak dawno, bo 14 grudnia pasjonaci astronomii mogli obserwować zaćmienie Słońca w Argentynie. Niebyli jednak świadomi tego, co równolegle wydarzyło się w kosmosie. Kometa, C / 2020 X3 została odkryta przez pasjonata astronomii Worachate Boonploda w ramach projektu finansowanego przez NASA o nazwie Sungrazer. Eksperci twierdzą, że kometa o średnicy 15 metrów, podróżowała z prędkością 724204 km/h. C / 2020 X3 była częścią dużej komety, która ponad tysiąc lat temu rozpadała się na mniejsze. Resztki tego ogromnego obiektu do tej pory krążą wokół Słońca. Dzięki czemu naukowcy często obserwują takie zjawiska. Jak na razie udało im się odkryć 4108 takich komet.

Kometa NEOWISE to pierwsza w tym roku tak dobrze widoczna gołym okiem kometa. Odkryto ją w marcu. Najbliżej Ziemi znajdzie się 23 lipca, będąc w odległości 103,3 mln km, nie stanowiąc zagrożenia dla nas. Do 20 lipca kometa NEOWISE pozostanie widoczna gołym okiem, po tym terminie do jej podziwiania potrzebny będzie specjalistyczny sprzęt. W sieci pojawiają się nagrania pokazujące obiekt na niebie w Polsce, Francji czy Belgii. Niezwykły widok na kometą NEOWISE opublikowało w swoim nagraniu Obserwatorium Astronomiczne w Truszczynach.

Kometa C/2019 Y4 (ATLAS) od odkrycia w grudniu 2019 r. była na ustach wielu naukowców. Zanim osiągnęła wysoką jasność, zdążyła się całkowicie rozpaść. Dzięki oszałamiającym obrazom z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a stworzono animacje po rozpadzie komety. Na zdjęciach wykonanych w dniach 20-23.04. Teleskop Hubble’a uchwycił 30, a później 25 jej fragmentów. Przed fragmentacją naukowcy z Uniwersytetu Marylandu podawali, że kometa będzie widoczna gołym okiem, nawet w świetle dziennym. Obecnie fragmenty C/2019 Y4 (ATLAS), znajdują się na orbicie Marsa i przemieszczają się w kierunku Słońca. Przy obecnej prędkości pozostałości komety miną Ziemię 23 maja w odległości 115 mln km.

Supermasywna kometa Atlas, pięć razy większa od Jowisza, rozjaśni ziemskie niebo w kwietniu. Lodowa kometa ma jedynie kilkanaście kilometrów średnicy, jednak otaczająca ją atmosfera jest gigantyczna. Atlas obecnie znajduje się blisko orbity Marsa, ale zbliża się do Ziemi.

Na międzygwiezdnej komecie 2I/Borisov znajduje się woda - ogłosili amerykańscy naukowcy. Do takiego wniosku doprowadziły ich obserwacje potężnych wyrzutów tlenu. Obie rzeczy są ze sobą ściśle związane. Naukowcy ustalili nawet, że kometa uwalnia ponad 11 bilionów miliardów ton wody na sekundę. Na obiekcie wykryto też cyjanek. Stosunek uwalniania tego związku do wody zmienia się dość dynamicznie w porównaniu do obiektów pochodzących z Układu Słonecznego, ale różnica jest na tyle niewielka, że wszystko wskazuje na to, że mechanizm formowania się komet jest podobny w różnych układach gwiezdnych. Ze względu na ten ostatni wniosek, badania nad 2I/Borisov zyskują szczególne znaczenie. Kometę odkrył 30 sierpnia, w obserwatorium MARGO na Krymie, ukraiński astronom Giennadij Borysow. Od tamtego czasu obiekt jest pod stałą obserwacją. 2I/Borisov jest drugim ciałem międzygwiezdnym, a pierwszą kometą, odkrytym w Układzie Słonecznym po asteroidzie Oumuamua. Jądro komety Borysowa ma ok. kilometra. Pędzi z prędkością 150 tys. km/h i zbliża się do orbity Ziemi pod bardzo ostrym kątem. 2I/Borisov będzie najbliżej naszej planety 8 grudnia. Zbliży się na odległość 300 mln km.

Kometa 46P/Wirtanen, która okrąża Słońce w nieco ponad 5 lat, przeleci obok Ziemi wyjątkowo blisko. Dzięki temu, niewidoczną zazwyczaj z Ziemi kometę, będzie można dostrzec za pomocą lornetki lub teleskopu. 46P/Wirtanen przeleci w odległości 11,6 mln km i będzie to najbliżej od 70 lat. Warto więc spojrzeć w niebo 17 grudnia. Ogon komety może być widoczny już 13-14 grudnia. Od połowy miesiąca wypatrujcie więc zielonej łuny.

Kometa Halleya to prawdopodobnie najbardziej znany międzygwiezdny podróżnik, który co 75 lat zbliża się do naszej planety. Kometa krąży wokół Słońca po eliptycznej orbicie. Ostatni raz mogliśmy zobaczyć ją z bliska 32 lata temu. Kometa podczas swojej międzygwiezdnej podróży zrzuca kawałki gruzu, które potem można zobaczyć z Ziemi. Koniecznie spójrzmy w niebo w nocy z soboty na niedzielę (20-21.10). Nastąpi wtedy kulminacja przelotu. Najwięcej meteorów będziemy mogli zobaczyć około godziny 2 w nocy.

Zdjęcie z powierzchni komety 67P / Churyumov-Gerasimenko powstało w 2014 roku i było jednym z pierwszych zdjęć komety wysłanych na Ziemię przez sondę Rosetta. Widać na nim powierzchnię Komety w niespotykanych dotąd szczegółach.

Odkrycie cząsteczkowego tlenu wokół komety 67P/Czuriumow-Gierasimienko było naukową sensacją. Nigdy jeszcze nie znaleziono tego gazu wokół komety. Teraz wiadomo, że jest tam od czasów jej powstania. Po odkryciu tlenu w trakcie misji Rosetta, naukowcy zastanawiali się, czy pochodzi on z wnętrza komety, czy tworzy się na jej powierzchni. Badania udowodniły, że to tlen "pierwotny", obecny tam od dawna. Kometa uformowała się 4,6 mld lat temu, razem z Układem Słonecznym. Wtedy kryształki tlenu znalazły się w jądrze komety. W 2014 roku na orbicie komety zaczęła krążyć sonda Rosetta. Częścią misji było też umiejscowienie lądownika na komecie.

Oumuamua nieoczekiwanie przyspieszyła - poinformowało Europejskie Obserwatorium Południowe. Obiekt, który zauważono w Układzie Słonecznym pod koniec 2017 roku, porusza się nawet szybciej, niż przewidywali naukowcy. Po wielokrotnym sprawdzeniu pomiarów astronomowie doszli do wniosku, że z obiektu muszą wydobywać się gazy. To by wskazywało, że Oumuamua jest kometą, mimo że świetlisty ogon za nią nie jest widoczny. Być może długa podróż przez galaktyki spowodowała, że ogon jest niewidoczny. Teraz jednak astronomowie będą mogli już tylko gdybać. Oumuamua znajduje się już na wysokości orbity Jowisza. To za daleko, by móc wykonać kolejne obserwacje.

W sierpniu 2014 roku sonda Rosetta zbliżała się do końca swojej dziesięcioletniej podróży. Jej celem była kometa oznaczona jako 67P/Czuriumow-Gierasimienko. W tym czasie świat po raz pierwszy mógł przyjrzeć się komecie z bliska. Jej wygląd zdumiał naukowców. - Ma kształt fistaszka. Są na niej obszary nierówne, gładkie, kanciaste skały - mówi prof. Patricia Reiff. Naukowcy monitorujący działanie sondy, zauważyli, że jej anteny odbierają sygnał radiowy, który przypominał dźwięk o bardzo niskiej częstotliwości - zbyt niski, by człowiek mógł go usłyszeć. Aby stał się słyszalny, musiano zwiększyć jego częstotliwość 10 tysięcy razy. Okazał się bardzo dziwny.