satelita

Na terenie dzisiejszej Arabii Saudyjskiej badacze odkryli imponującą sieć zaginionych dróg, a wzdłuż nich 18000 grobów. Tysiące lat temu szlaki te prowadziły Beduinów i ich zwierzęta do wody, łącząc jedną oazę z drugą. Wykorzystując zdjęcia satelitarne i badania naziemne, archeolodzy pracujący w Arabii Saudyjskiej zidentyfikowali "niesamowite natężenie prehistorycznych pomników pogrzebowych", co jest jedyne w swoim rodzaju. Tylko wokół jednej oazy o nazwie Khaybar, naukowcy naliczyli prawie 10000 kamiennych konstrukcji grobowych, a większość z nich znajdowała się w pobliżu stałych źródeł wody. Mają około 4500 lat. - Te oazy, zwłaszcza Khaybar, wykazują jedne z najgęstszych skupisk pomników grobowych znanych na całym świecie - mówi archeolog Matthew Dalton z Uniwersytetu Australii Zachodniej. - Aleje pogrzebowe pokazują, że populacje żyjące na Półwyspie Arabskim 4500 lat temu były ze sobą znacznie bardziej społecznie i gospodarczo połączone, niż wcześniej sądziliśmy – dodał. Podczas bliższego badania poszczególnych oaz, naukowcy zidentyfikowali sieć mniejszych ścieżek promieniujących na zewnątrz. Podejrzewają, że były one prawdopodobnie używane do przemieszczania stad zwierząt w okresach, w których opady były wyższe. Badanie zostało opublikowane w czasopiśmie naukowym "The Holocene".

Naukowcy z Instytutu Oceanografii im. Scrippsa w La Jolla w Kalifornii w Stanach Zjednoczonych odkryli, że ogromne jezioro znajdujące się szczycie lodowca szelfowego Amery’ego we wschodniej części Antarktydy, zniknęło w sześć dni. Wiadomo, że akwen istniał od co najmniej 1973 roku. Nie wiadomo, co mogło być przyczyną zniknięcia zamarzniętej wody. Jezioro było wielkości porównywalnej do polskich Śniardw i zawierało od 600 do 750 milionów metrów sześciennych wody. - To dwukrotnie większa ilość wody niż jest np. w zatoce San Diego – powiedziała Helen Fricker, glacjolog z Instytutu Oceanografii im. Scrippsa w La Jolla w Kalifornii. Naukowcy mają nadzieję na rozwiązanie zagadki zniknięcia jeziora z pomocą danych satelitarnych. Jedna z teorii brana pod uwagę zakłada, że to ciężar wody wywołał pęknięcie w szelfie lodowym poniżej jeziora. W ten sposób woda mogła z niego spłynąć.

15 listopada Amerykanie przekazali, że na orbicie okołoziemskiej wykryto nowe kosmiczne szczątki. Okazało się, że to Rosja zniszczyła jeden ze swoich satelitów w ramach testu broni antysatelitarnej. To bezpośrednio zagraża bezpieczeństwu członków Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). - Federacja Rosyjska lekkomyślnie przeprowadziła niszczycielski test satelitarny pocisku antysatelitarnego – powiedział na konferencji prasowej Ned Price, rzecznik prasowy Departamentu Stanu USA. Zachowanie Rosji określił jako "niebezpieczne i nieodpowiedzialne", podkreślając, że "zagraża ono długoterminowej równowadze przestrzeni kosmicznej". Rzecznik Departamentu Stanu USA mówił też w kontekście Rosjan o "braku szczerości i działaniach pełnych hipokryzji". Rosja użyła broni kinetycznej - rakiety wystrzeliwanej z ziemi lub powietrza, która z dużą prędkością bezpośrednio uderza w cel. Teraz powstała chmura gruzu będzie zalegać na orbicie przez lata, zderzając się z innymi rozpędzonymi satelitami. Kosmiczne śmierci stanowią poważny problem. To dlatego ostatnie działanie Rosjan są tak niebezpieczne. Według prof. Wendy Whitman Cobb z US Air Force School of Advanced Air and Space Studies, tysiące metalowych odłamków mogą uszkadzać przy dużej prędkości statki kosmiczne i satelity. Tak było już w latach 80. XX w. z jednym radzieckim obiektem. W lipcu 2021 r. metalowy śmieć uderzył w jedno z ramion Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, powodując małą dziurę w ramieniu. Amerykańska ekspertka ds. kosmosu zwraca uwagę na to, że kawałki mniejsze niż 10 cm trudno wyśledzić, a i one bywają groźne. Wokół Ziemi krążą obecnie tysiące kosmicznych śmieci. To stare satelity, części rakiet, szczątki po poprzednich kolizjach i zagubione przedmioty astronautów. Poszczególne kraje niechętnie chcą je sprzątać. USA i prywatne firmy śledzą niektóre odłamki. Załoga ISS otrzymała ostatnio rozkaz zamknięcia modułów, którym bezpośrednio zagrażają przelatujące odłamki.

W piątek (1 października) o godzinie 23:34 czasu zachodnioeuropejskiego sonda BepiColombo wykonała pierwszy z sześciu przelotów obok Merkurego. Statek kosmiczny wykorzystał grawitacje planety do spowolnienia swego lotu i wykonał niesamowite zdjęcia. BepiColombo dotarł na wysokość poniżej 200 kilometrów od powierzchni Merkurego. Europejska Agencja Kosmiczna stwierdziła, że wykonane zdjęcie przedstawia charakterystyczne, ospowate cechy półkuli północnej planety. Na nagraniu widać krater Lermontowa o szerokości 166 kilometrów. Misja europejsko-japońskiej sondy rozpoczęła się w 2018 roku. Jej celem jest lepsze zbadanie geologii i struktury planety. Potrzebnych jest jeszcze pięć przelotów, zanim BepiColombo zostanie wystarczająco spowolniony, aby uwolnić Mercury Planetary Orbiter ESA i Mercury Magnetopheric Orbiter JAXA. Te dwa obiekty mają zbadać procesy powierzchni najmniejszej planety w Układzie Słonecznym, a także jej sferę magnetyczną. Nazwa misji nosi imię włoskiego naukowca Giuseppe „Bepi” Colombo, któremu przypisuje się pomoc w opracowaniu manewru wspomagania grawitacyjnego, którego użył po raz pierwszy Mariner 10 NASA, gdy poleciał w stronę Merkurego w 1974 roku.

Rakieta GSLV-F10 wystartowała w czwartek (12 sierpnia), o godzinie o 5:43 czasu lokalnego, w Sriharikota w Indiach. Misja miała na celu wystrzelenie satelity EOS-3. Miał on obserwować Ziemię dla indyjskiej agencji kosmicznej. Po udanym stracie szybko doszło do komplikacji, wskutek czego rakieta nie była w stanie wstrzelić EOS-3. Indyjska Organizacja Badań Kosmicznych natychmiastowo przyznała się do porażki, a jej przewodniczący K Sivan określił usterkę jako "anomalię techniczną." Jonathan McDowell, astronom z USA, w rozmowie z Agencją Reuters powiedział, że satelita prawdopodobnie wpadł do Morza Andamańskiego, na zachód od Tajlandii.

Naukowcy z NASA opublikowali najnowszy raport ze swoich badań, dotyczących tajemnicy obecności wody na Księżycu. Za umożliwienie jej istnienia na ''Srebrnym Globie'' odpowiadać miałaby chropowatość jego powierzchni. Liczne kratery i nierówności tworzą cienie, w których ukryta miałaby być woda w postaci lodu. W badaniach z 2009 roku ujawniono, że ilość wody na Księżycu zmienia się w zależności od pory dnia. Przed południem, w najgorętszej części dnia, wody jest mniej, ale po południu, gdy się ochłodzi, jej ilość ponownie wzrasta. Sugeruje to, że przynajmniej część wody wyparowuje, natomiast część może się swobodnie przemieszczać w ciągu dnia, aby później ponownie zamarzać. Aby to było możliwe, potrzebowałaby miejsc, w których jest chłodniej, czyli zaciemnionych. Twórcy najnowszego raportu - Björn Davidsson i Sona Hosseini twierdzą, ten nowy model powierzchni Księżyca uwzględniony w badaniach jest przełomowy i może dać niedługo pełną odpowiedź na temat zagadki istnienia wody na naturalnym satelicie Ziemi. Przez fakt braku istnienia atmosfery na Księżycu, temperatura w nocy spada tam do nawet -180 stopni C., natomiast w dzień, Słońce potrafi nagrzać jego powierzchnię do 110 stopni C.

Sinice zakwitły w Bałtyku. Potężne "zazielenienie" morza widać nawet na zdjęciach satelitarnych, które udostępnia na swoich stronach IMGW. Z powodu zakwitu sinic zamknięto już kilkanaście kąpielisk. - Wysoka temperatura powietrza i wody sprzyja zakwitowi tych bakterii, a to powoduje zamykanie plaż. Sinice mogą być groźne dla naszego zdrowia. Mogą produkować toksyny, które powodują np. zaczerwienienie na naszym ciele, wymioty, biegunkę, gorączkę i bóle mięśni – tłumaczy w programie WP Newsroom Grzegorz Walijewski, hydrolog IMGW-PIB. – Najbliższy czas może być małym i niemiłym zaskoczeniem dla tych, którzy wybrali się nad morze, żeby wypoczywać – dodaje ekspert. Kiedy widzimy powiewająca czerwoną flagę, absolutnie nie wchodzimy do takiej wody.

Program obserwacji Ziemi Copernicus, koordynowany przez Komisję Europejską z pomocą Europejskiej Agencji Kosmicznej ESA, może przyczynić się do monitorowania jakości powietrza. Naukowcy pracujący przy programie wykorzystują dane pozyskane z satelity Sentinel-5P oraz dane naziemne, by określić zanieczyszczenie powietrza w Europie. Badanie porównawcze obrazów znad Chin i Europy, z okresu przed oraz w trakcie trwania lockdownu wyraźnie pokazują różnicę w jakości powietrza. W pierwszym etapie blokady w Europie południowej odnotowano spadek zanieczyszczenia nawet o 50%. Natomiast w lipcu i sierpniu 2020 roku zanieczyszczenie zmniejszyło się o 10-20% w porównaniu do danych sprzed wybuchu pandemii. Jak podkreśla Bas Mijling z Królewskiego Niderlandzkiego Instytutu Meteorologicznego pomiary z Sentinel-5P są zgodne z tymi naziemnymi.

29 sierpnia rzecznik NASA potwierdził, że po 56-latach w kosmosie OGO-1 spłonął w atmosferze. NASA wystrzeliła satelitę OGO-1 we wrześniu 1964 roku. Satelita był jednym z pięciu wysłanych w kolejnych latach statkiem kosmicznym, który miał pomóc badaczom zrozumieć pole magnetyczne wokół Ziemi. Cztery z pięciu wróciły ponownie na ziemię, ale nie OGO-1, który, okrążał, Ziemię, pomimo iż jest na emeryturze od 1971 roku. Satelita nie stwarzając zagrożenia dla ludzi, spadł 160 km na południowy wschód od Tahiti.

Europejska Agencja Kosmiczna podzieliła się filmem pokazującym przelot nad kraterem Korolew. Korolew to zamarznięty krater, głęboki na ponad 1,5 km i szeroki na ponad 82 km. Według ekspertów ESA, do zrobienia filmiku wykorzystali oni nakładanie obrazów na siebie w formie mozaiki. Lód w kraterze nigdy się nie topi, bo powietrze tworzy przy nim zimną warstwę, która działa jak tarcza. Krater nazwano na cześć radzieckiego inżyniera, Siergieja Korolewa, nazywanego ojcen technologii kosmicznej.

NASA pokazała niesamowite zdjęcie łańcucha górskiego Antyatlas w Maroku. Obraz został wykonany w podczerwieni przez satelitę Terra. Zdjęcie wykorzystuje specjalną formę światła niewidocznego gołym okiem. Ma to na celu dokładne pokazanie warstw skał oraz osadu.

Na marsjańskim biegunie północnym szleją burze piaskowe. Dowodem na to są zdjęcia z satelity ESA – Mars Express. Między 22 maja a 10 czerwca udało jej się uchwycić co najmniej 8 burz w podbiegunowych rejonach.

Na orbitę Ziemi właśnie został wysłany satelita pogodowy Meteor-M2. Wydarzenie jest pod wieloma względami niezwykłe i wyglądało naprawdę zjawiskowo. Dlaczego?

Satelity pogodowe zarejestrowały niebywały widok podczas zaćmienia Słońca 2 lipca 2019 r. Zaćmienie objęło Amerykę Południową w tym samym momencie, gdy huragan Barbara szalał na Pacyfiku nieopodal. NOAA opublikowała ten niecodzienny timelapse.

Naziści planowali stworzyć satelitę, która niczym lustro wykorzystywałaby promienie słoneczne do przypalania. Projekt "słonecznego karabinu" budzi skojarzenia z Gwiazdą Śmierci ze Star Wars. Broń miała być w stanie "zagotować wodę w ocenie lub zamienić miasto wroga w popiół". Szokujące plany Niemców odkryli Amerykanie, a całą sprawę w 1945 r. po raz pierwszy opisał magazyn "Life". Stacja z bronią miała orbitować na wysokości ok. 8,2 tys. km i miała być wyposażona w zwierciadło o powierzchni 9 km kw. Jej efekt miał być podobny do działania lupy, ustawionej pod odpowiednim kątem. Niemcy zakładali, że budowa stacji i broni może zająć nawet 50 lat. W latach 40. nie istniała bowiem tak ciężka rakieta, która mogłaby przenosić części satelity do złożenia na orbicie. Niemieckie plany budowy superbroni o niesamowitej sile rażenia pogrążył koniec II wojny światowej.

Polacy zbudowali prywatnego, komercyjnego satelitę. SatRevolution, jedna z najmłodszych firm polskiego sektora kosmicznego, stworzyła prototyp „Światowida”. Instrument w założeniu ma być dostępny dla każdego z połączeniem internetowym i służyć do badania kosmosu. Twórcy satelity Radosław Łapczyński i Tomasz Poźniak wraz z Karolem Wójcickim opowiadają do czego jeszcze można wykorzystać aki satelita, jak przebiegały prace konstrukcyjne, jak wygląda w Polsce przemysł kosmiczny i czy na takim projekcie można w Polsce zarobić.