saturn

Naukowcy z Caltech przyjrzeli się strukturze wnętrza Saturna. Wyniki ich badań są zdumiewające. Odkrycie sugeruje, że jądro gazowego olbrzyma nie jest twardą skalną kulą – jak wskazywały wcześniejsze teorie. Wnętrze planety przypomina bardziej zupę lodu, skał i metalicznych płynów tzw. rozmyte jądro. Jak podkreśla Christopher Mankovich główny autor badań, rozmyty rdzeń planety jest jak szlam. To nic innego jak gaz wodorowy i helowy, które stopniowo mieszają się z coraz większą ilością lodu i skał. Wyniki analiz wskazują, iż rdzeń zajmuje 60 proc. średnicy Saturna - czyni go to znacznie większym, niż szacowano dotychczas. Jądro szóstej planety Układu Słonecznego jest 55 razy masywniejsze niż Ziemia. Jak dodaje współautor badań Jim Fuller, po raz pierwszy byliśmy w stanie zbadać sejsmicznie strukturę gazowego olbrzyma. Naukowcy wykorzystali pierścienie Saturna jako gigantyczny sejsmograf do pomiaru oscylacji wnętrza planety. W badaniach wykorzystano dane z sondy Cassini, którą NASA wysłało w kosmos w 1997 roku. Przez 13 lat bezzałogowy statek kosmiczny zbierał dane o gazowym olbrzymie. Cassini uległa zniszczeniu 15 września 2017 roku w atmosferze Saturna. Ciekawostką jest fakt, że podobnych dowodów na temat innego gazowego olbrzyma Jowisza, dostarczyła misja NASA Juno. Wyniki obu badań się pokrywają.

To odkrycie może okazać się prawdziwą kosmiczną sensacją. Enceladus to szósty co do wielkości lodowy księżyc Saturna. Sonda Cassini odkryła na nim w 2005 r. metan "nieznanego pochodzenia" i pióropusze wody. Teraz Brytyjscy i Francuscy naukowy twierdzą, że rozwiązali ich zagadkę. Za metan na księżycu Saturna i efektowne gejzery, które uchwyciła sonda Cassini, mogą odpowiadać nie procesy geofizyczne a pozaziemskie mikroorganizmy. Eksperci z Uniwersytetu Arizony i Paryskiego Uniwersytetu PSL (Sciences & Lettres) oszalowali to konstruując specjalne modele matematyczne, które obliczają prawdopodobieństwo różnych scenariuszy. Wyniki badań naukowców nie sugerują wprost, że na Enceladusie istnieje życie pozaziemskie, ale są zgodne z analizami podobnej aktywności mikrobów w otworach hydrotermalnych w oceanach na Ziemi. Za tworzenie się gazu w gejzerach księżyca Saturna mogłyby odpowiadać bakterie metanogenne. Bezpośrednie poszukiwanie mikrobów na Enceladusie jest niemożliwe, bo wymagałoby to wierceń w lodzie o grubości od 5 do nawet 35 km. Enceladus jest jedynym z 82 księżyców Saturna, który kryje w sobie wodę w stanie ciekłym pod grubą warstwą lodu. To także jedno z trzech takich miejsc w całym Układzie Słonecznym obok Ziemi i księżyca Jowisza – Europy. Gejzery wydobywającej się z Enceladusa wody sugerują istnienie ogromnego oceanu, który znajduje się między jądrem księżyca, a jego lodową powłoką. Wyniki najnowszych badań opublikowano w czasopiśmie "Nature Astronomy".

W nocy na niebie 21 grudnia można było zaobserwować niezwykłe zjawisko w kosmosie. Bezchmurne niebo pozwoliło na zobaczenie w pełnej krasie wielkiej koniunkcji Jowisza i Saturna. Obydwie planety właśnie 21 grudnia znajdowały się najbliżej siebie. Odległość między nimi wynosiła ok. 800 mln km, ale z naszej "ziemskiej" perspektywy, obie planety znajdowały się tuż obok siebie. Ostatnia taka sytuacja miała miejsce w 1623 roku, lecz koniunkcja miała wtedy miejsce w dzień. Tym razem odbyła się w nocy i można było podziwiać ten niezwykły widok. Następna okazja do zobaczenia koniunkcji będzie za 60 lat – w 2080 roku. Według Biblii podobne zjawisko pokazało drogę trzem królom do stajenki, w której miał narodzić się Jezus. Dlatego koniunkcję Jowisza i Saturna nazywa się popularnie „Gwiazdą Betlejemską”.

21 grudnia czeka nas spektakularne zjawisko na niebie. Mowa o bardzo bliskim spotkaniu Jowisza i Saturna - koniunkcja. Jak informuje prof. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie, zdarza się to niezmiernie rzadko. To pierwsze tego typu wydarzenie od 400 lat. Niestety wszystko będzie widoczne w Polsce bardzo nisko nad horyzontem. Istnieją hipotezy, że taka koniunkcja bardzo jasnych planet w wigilię 24 grudnia prowadziła Trzech Króli.

Tytan to największy księżyc Saturna. Posiada gęstą atmosferę, a na jego powierzchni znajdują się jeziora metanu. Nowe odkrycie NASA pokazało również, że w górnych partiach atmosfery tego księżyca znajduje się bardzo dziwna cząsteczka - cyklopropenyliden. C3H2 nie występuje naturalnie w żadnym innym miejscu w Układzie Słonecznym, można ją za to otrzymać sztucznie w ziemskim laboratorium. C3H2 jest związkiem bardzo reakcyjnym i szybko wchodzi w wiązania z innymi pierwiastkami. NASA ma nadzieję, że odkrycie pomoże odpowiedzieć na pytanie, czy Tytan nadaje się do zamieszkania przez ludzi.

Saturn, Jowisz, Mars, Wenus i Merkury będą lepiej widoczne gołym okiem w lipcu na australijskim niebie. Planety można będzie dostrzec już od 12 lipca. Bowiem wtedy w kolejnych dniach ciała niebieskie znajdą się w opozycji. Widokiem Saturna i Jowisza fani astronomii będą mogli się zachwycać już po zachodzie słońca. Obie planety będą widoczne w kierunku wschodnim. Natomiast Marsa ujrzą dopiero po północy. Jako ostatnie pojawią się Wenus i Merkury. Wenus widoczna będzie o 4 rano czasu lokalnego, a chwilę później Merkury. By, nie przegapić niewiarygodnie rzadkiego zjawiska astronomicznego warto śledzić informacje podawane przez obserwatorium z Mount Burnett.

Naukowcy odkryli parę egzoplanet, które są uwięzione w "grawitacyjnym tańcu" wokół swojej gwiazdy. Duet nazwano WASP-148b i WASP-148c, a odnaleziono go za pomocą teleskopu SOPHIE w galaktyce odległej o 800 lat świetlnych. Eksperci podają, że te dwa światy są mniej więcej wielkości i masie naszego Saturna. Krążą wokół siebie i są w stanie odczuwać swoje grawitacje. Powodouje to, że przyspieszają i zwalniają, kiedy nawzajem mijają się w kosmosie. Badacze porównują to zjawisko do popychania dziecka na huśtawce - dodanie siły w odpowiednim momencie powoduje znaczne różnice w prędkości, czasie i ruchu obu planet.

Odkryta przez NASA w 1981 roku sześciokątna struktura pokrywająca biegun północny Saturna utrzymywała się przez ponad cztery dekady na planecie. Naukowcy z Harvardu chcieli poznać tajemnicę powstania sześciokątnej burzy. Stworzyli, więc laboratoryjny model atmosferyczny burzy. Wygenerowana symulacja komputerowa, z dużą ilością wirów, ujawniła powstanie wielokątnej struktury. Podobnej do tej na Saturnie. Choć stworzony model nie jest dokładny, bowiem brakuje jeszcze wielu danych, jakie panują w atmosferze planety. To pierwsze wnioski sugerują, że sześciokątna burza na Saturnie, mogła powstać w wyniku oddziaływania wielu cyklonów, tak jak tego dowodzą naukowcy z Harvardu. Badacze są przekonani, iż są blisko wyjaśnienia procesu, który stworzył ogromną burzę z bieguna północnego Saturna.

Pod powierzchnią księżyca Saturna, Enceladusa, mogą istnieć warunki do rozwoju życia. Księżyc znajduje się w odległości 1,5 mld km od Ziemi. Przez 12 lat analizowała go sonda Cassini. Pobrała próbki z księżyca, a naukowcy ze zdumieniem odkryli, że zawierają węgiel. Węgiel wraz z tlenem i wodorem to jeden z podstawowych budulców ziemskiego życia.

Lodowy księżyc Saturna, Enceladus, wypluwa związki organiczne. Mogą być budulcem życia na innych planetach. NASA wykryła azot i tlen w jednym z zewnętrznych pierścieni Saturna.

NASA pokazała najnowsze zdjęcia Saturna, które przedstawiają zmiany w atmosferze planety. Zdjęcia z teleskopu Hubble’a pokazują, że z regionu polarnego planety zniknęła potężna burza. Zmieniła się także lekko barwa planety: letnie mgły zabarwiły na bursztynowo biegun północny gazowego olbrzyma.

Satelita Saturna, Tytan, posiada jeziora metanowe, będące tak naprawdę kraterami wybuchowymi pełnymi azotu. Przez długi czas utrzymywano, że jeziora składały się z ciekłego metanu, rozpuszczającego skały wokół. Jednak nowe dane z misji Cassini Saturn Orbiter skłoniły ekspertów z NASA do zmiany teorii.

NASA chce przekazać za darmo rakietę Saturn I, która nigdy nie miała okazji polecieć w kosmos. Agencja nie stawia przy tym żadnych ograniczeń, jednak raczej nieliczni się skuszą.

Na powierzchni jednego z księżyców Saturna – Tytana, znajdują się jeziora wypełnione ciekłym metanem. Naukowcy w laboratorium na Ziemi postanowili odtworzyć warunki jakie tam panują, by przyjrzeć się bliżej jeziorom. Dzięki temu odkryli już trzeci z kolei minerał, jaki może tam występować, a którego na Ziemi nie spotkamy w naturze. Minerał składa się z acetylenu i butanu, dwóch organicznych związków chemicznych, które na naszej planecie występują w stanie gazowym. Używamy ich na przykład do spawania, czy w kempingowej kuchence gazowej. Na Tytanie, gdzie temperatura wynosi około -180°C, acetylen i butan razem tworzą unikatowe kokryształy. Naukowcy są zdania, że na Tytanie występują one na brzegu jezior, na skutek parowania ich zawartości.

Pod koniec swojej misji sonda Cassini przeleciała 22 razy pomiędzy Saturnem, a pierścieniami planety. Dzięki temu dostarczyła naukowcom na Ziemi wiele cennych danych i informacji o odległej planecie. Okazało się na przykład, że Saturn posiada liczne, małe satelity, które wpływają na wygląd pierścieni. Teraz jednak po raz pierwszy możemy zobaczyć na fotografiach, jak pierścienie się deformują. Na jednym ze zdjęć z sondy widać faliste kształty, jakie uformowało na pierścieniu przyciąganie niewielkiego księżyca Daphnis. Niewielki księżyc krąży po pustym korytarzu pomiędzy pierścieniami, zwanym przestrzenią Keelera. Na innej fotografii można dostrzec smugi na skrajnym zewnętrznym pierścieniu F, które powstały z powodu zderzeń pierścienia z obiektami krążącymi wokół Saturna. Smugi mają ten sam kierunek i długość. Dzięki danym z sondy, naukowcy będą mogli stworzyć dokładny model tego, jak formowały się pierścienie. Pomoże on zrozumieć również ewolucję naszego Układu Słonecznego i mechanizm powstawania planet.

Powierzchnię Tytana, największego z księżyców Saturna, pokrywają morza pełne ciekłego metanu. Nie ma na nich prawie żadnych fal, metanowe akweny są niezwykle spokojne. Naukowcom udało się właśnie wyjaśnić ten fenomen.

Znów mamy rok 1994. Tym razem skupiamy się na jego końcówce, kiedy to światło dzienne ujrzały dwie konsole, które nieźle namieszały w głowach graczy na całym świecie — Sony PlayStation i Sega Saturna. W tym odcinku wyjaśniamy dlaczego Sony zdecydowało się na produkcje swojej konsoli oraz dlaczego SNES, pomimo kilku lat na karku i sprzętu mocno odstającego od konkurencji, znajdował cały czas rzeszę wielbicieli.

Na północnym biegunie Saturna znajduje się niezwykły sześciokątny wir. Fascynuje on naukowców od czasów jego odkrycia przez sondę Voyager w latach 80. XX wieku. Jest to gigantyczna burza. Dane zebrane przez sondę Cassini ujawniają jej złowrogie oblicze. Naukowców zdziwił nietypowy sześciokątny kształt burzy. Nazwali go bardzo zaskakującym.

NASA opublikowała nowe zdjęcia pierścieni Saturna zrobione przez sondę Cassini. Pierścienie zrobione są głownie z cząsteczek lodu. Nowe ujęcia pokazują zniekształcenia w pierścieniach, wywołane oddziaływaniem grawitacyjnym księżyców Saturna – Prometeusza, Daphnis oraz Mimasa. Na jednym ze zdjęć widać północną półkulę Saturna z tajemniczym wirem. W oddali można zobaczyć Mimasa. Na fotografii jest ledwo dostrzegalną plamką na czarnym niebie. Sonda Cassini spędziła ponad dekadę, badając planetę. Fotografie pochodzą z 2007 roku. Zostały zrobione około 725 tys. kilometrów od powierzchni planety. Jednak dopiero teraz NASA postanowiła je przedstawić. Sonda Cassini skończyła swoją misję 15 września 2017 roku.