żydzi

Na Lubelszczyźnie zamojskiej delegaturze WUOZ zgłoszono ostatnio dwa przypadki odkrytych kamiennych płyt, które okazały się być zabytkowymi macewami, czyli żydowskimi płytami nagrobnymi. Jako pierwszy, historyczny przedmiot zgłosił mieszkaniec Grabowca w powiecie zamojskim. Mężczyzna kupił dom z lat 50. XX w. i gdy rozpoczął prace remontowe odkrył pod podłogą jednego z pomieszczeń kamienną płytę. O swoim odkryciu poinformował urząd konserwatorski. Zabezpieczona macewa trafi na teren dawnego cmentarza żydowskiego w Grabowcu. Kolejne odkrycie, o którym poinformował Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków, pochodzi od proboszcza z Komarowa. Parafianie z Janówki Wschodniej, w trakcie remontu schodów do kapliczki, zauważyli na ich odwrotnej stronie napisy. Władze Komarowa zabezpieczyły historyczne znalezisko i przewiozły na lokalny cmentarz żydowski. W trakcie II wojny światowej macewy były niszczone wraz z całymi cmentarzami żydowskimi. Niemcy w trakcie okupacji wykorzystywali płyty nagrobne do budowy dróg. Często używano ich także jako fundamenty pod budynki lub formy do utwardzania powierzchni.

Macewa na terenie prywatnego gospodarstw. 21 czerwca mieszkańcy miejscowości Andrzejów (gm. Urszulin na Lubelszczyźnie) dokonali niezwykłego odkrycia. Na terenie jednej z działek przypadkowo odkryto fragment macewy z piaskowca (płyty z żydowskiego nagrobka) w kształcie koła z wykutym kwadratowym otworem. O wyjątkowym odkryciu poinformował Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków. Okazało się, że płyta była wtórnie wykorzystywana jako kamień szlifierski – służyła jako toczek do ostrzenia narzędzi. Nikt nie wie, w jaki sposób macewa znalazła się w tym miejscu. W Andrzejowie i bliskiej okolicy nie było żadnego cmentarza żydowskiego. Najbliższe znajdują się w Łęcznej, Sosnowicy, Włodawie. Coraz częściej odnajduje się pozostałości żydowskich nagrobków w nietypowych miejscach. W czasach II wojny światowej Niemcy dewastowali cmentarze żydowskie, a płyty z nagrobków wykorzystywali do budowy dróg, budowy murów czy utwardzania chodników. Macewy traktowano wówczas jako darmowy materiał budowlany. Płyta z Andrzejowa zawiera pozostałości inskrypcji. Udało się odczytać pojedyncze słowa – nagrobek był poświęcony zmarłej kobiecie i jej żyjącemu mężowi. Na podstawie cech pisma macewę można datować na XIX w. lub początek XX w. Jak podaje Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków, o odkryciu została poinformowana Komisja Rabiniczna do Spraw Cmentarzy przy Biurze Naczelnego Rabina Polski w Warszawie.

Podczas wyburzania studni w gminie Książ Wielki w Małopolsce, robotnicy natknęli się na tablice z żydowskiego cmentarza. Okazało się, że macewy, bo tak brzmi ich fachowa nazwa, pochodzą ze zniszczonego kirkutu wsi Świątniki, która obecnie znajduje się już w województwie świętokrzyskim. Po wojnie postanowiono zbudować drogę, przechodzącą dokładnie przez środek żydowskiego cmentarza. Okoliczni mieszkańcy wykorzystali okazję i ukradli kamienne płyty, wykorzystując je do budowy domów. Konserwator zabytków zabezpieczył znalezisko i powiadomił odpowiednie organy żydowskie. Macewy zostaną teraz przetłumaczone, a następnie wrócą na cmentarz w Świątnikach.

To pierwsze takie badania. W części Cmentarza Żydowskiego w Warszawie przez kilka miesięcy trwały prace archeologiczne. Wszystko odbyło się zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i żydowskim prawem religijnym. Eksperci zaczęli od najstarszej części nekropolii - kwatery 1. Po usunięciu warstw liści i ziemi, które zalegały 80 lat, odkryto wybrukowane alejki, fragmenty nagrobnych płyt i pola grobowe. W trakcie prac natrafiono także na niewybuchy, gwiazdę Dawida z metalu, a także tablicę cmentarną z numeracją. Największym odkryciem okazały się jednak macewy zdobione nieznanym wcześniej motywem dekoracyjnym - smokiem i wiewiórką z orzechami. Prace przeprowadzili studenci archeologii z UW, eksperci Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, a także członkowie i wolontariusze Fundacji Dziedzictwa Kulturowego, która od kilku lat prowadzi w tym miejscu prace porządkowe. Cmentarz Żydowski założono w 1806 r. To jedna z największych nekropolii w Warszawie. Przetrwała II wojnę światową, po niej zaczęła popadać w ruinę. Dalsze prace archeologiczne i konserwatorskie w tym miejscu zaplanowano na przyszły rok.

Izraelscy działacze próbują zmusić swój rząd do ogłoszenia aneksji ruin znajdujących się w Zachodnim Brzegu. Zgodnie z planem zaproponowanym m.in. przez Donalda Trumpa, Izrael ma zaanektować ponad 30 proc. tzw. Zachodniego Brzegu, czyli terenów zamieszkanych przez Palestyńczyków. Wygląda jednak na to, że w obrębie anektowanych miejsc nie znalazły się żydowskie stanowiska archeologiczne. Aktywiści historyczni tak argumentują swoje stanowisko w rozmowach z rządem Izraela. Rząd premiera Netanjahu nie skomentował jeszcze roszczeń działaczy. Jednak Ministerstwo Starożytności podało, że Izrael jest w stanie chronićswoje zabytki nawet poza granicami.

Próbki genetyczne zwojów z Morza Martwego, ujawniły, że były one dziełem żydowskiego odłamu. 2000-letnie artefakty rzucają nowe na narodziny Pisma Świętego w czasach początku chrześcijaństwa. Zwoje odkryto w 1947 r. w jaskini Qumram, około 20 km od Jerozolimy. Uczeni uważają, że zostały zapisane przez odłam Esseńczyków, plemienia, które odeszło od głównego nurtu judaizmu. Naukowcy badali skóry, z których zrobiono zwoje i dokonali ciekawego odkrycia.

Jednym z katów żydowskiej Kołomyi był Claus Volkmann. Jako starosta patrzył, jak z głodu konały tysiące Żydów. Rabował ich majątki. Po wojnie zniknął. Pojawił się Peter Grubbe, lewicowy dziennikarz. Przez lata nikt nie domyślił się, że Peter i Claus to ta sama osoba.

Mati Kochavi, izraelski miliarder z branży technologicznej pochodzący z rodziny ocalałej z holokaustu wyprodukował krótkie filmy, by przybliżyć młodym temat holokaustu. Eva.Stories ma już 1,1 miliona obserwujących na Instagramie. Opowiada o prawdziwej historii żydowskiej dziewczyny zamordowanej w obozie koncentracyjnym w Auschwitz. Twórcy wyobrazili sobie, jak dziewczynka udokumentowałaby swoje życie na smartfonie.

Podczas II wojny światowej kilku lekarzy żydowskiego pochodzenia dosłownie przechytrzyło nazistów. Wymyślili dolegliwość, którą nazwano Syndromem K. Miała to być ciężka choroba zakaźna, która dosłownie uniemożliwiała kontakt z chorym. W ten sposób uratowano od śmierci tysiące mieszkających w Rzymie Żydów

Ruiny Khirbet el Mastarah, znalezione w Izraelu, mogą wyjaśnić biblijną tajemnicę Exodusu. Na to przynajmniej mają nadzieję izraelscy naukowcy. Jak mówi Biblia, Mojżesz wyzwolił Izraelitów z egipskiej niewoli i poprowadził ich przez pustynię Synaj, by osiedlili się na ziemi obiecanej im przez Boga (Kanaan). Nie ma jednak żadnych historycznych dowodów na potwierdzenie tej opowieści. Izraelscy archeolodzy badają więc teraz ruiny odkryte w pobliżu Jordanu. Chcą wiedzieć, czy są one dowodem na koczowniczy tryb życia Izraelitów, którzy mieli być tu tysiące lat temu. Na razie udało się znaleźć fragmenty ceramiki, które według ekspertów pochodzą z epoki żelaza, czyli czasu, kiedy przybyli Izraelici. Na to, że Khirbet el Mastarah stworzył naród wybrany, ma świadczyć także jego położenie. Otaczają go wzgórza, co może sugerować, że nowo przybyli chcieli się w ten sposób osłonić przed ewentualnym wrogiem. To jednak bardzo mgliste domniemywania. Do laboratorium trafiły więc próbki gleby i próbki zebrane z pomiędzy ścian. Po ich zbadaniu będzie wiadomo ile lat liczą sobie ruiny. Jeśli potwierdzą się wstępne oceny, że osadę stworzyli Izraelici w XIII w. p.n.e., będzie to pierwszy dowód naukowy na prawdziwość biblijnej opowieści. Archeolodzy będą jednak musieli być wybitnie skrupulatni. W ciągu ostatnich 2000 lat, na obecnym terenie Izraela, tysiące koczowników budowało podobne osady.

Czy my jako Polacy powinniśmy bać się ustawy kongresu nr 447? Środowiska narodowe wprost uderzają w ministra kultury. - To są bardzo drażliwe tematy. Jest mi przykro, że padają nieodpowiedzialne głosy, które budują sensację wokół normalnej działalności ministra. Ja mam obowiązek budować instytucje, które są związane z polskim dziedzictwem kulturowym - odbija piłeczkę minister kultury prof. Piotr Gliński.

Kilka dni temu w centrum Warszawy pobito mężczyznę. Sprawcami byli nastolatkowie, którym nie spodobało się, że Tomasz biega późną porą po Polu Mokotowskim. – Zaczęli rzucać do mnie teksty antysemickie, z pogardą nazywali mnie żydem – opowiada pobity mężczyzna reporterowi WP. Tomasz twierdzi, że za całą sytuację odpowiadają politycy, na czele z Jarosławem Kaczyńskim, którzy dają przyzwolenie na tego typu zachowania. Więcej w materiale Klaudiusza Michalca

Winnym przestępstwa z nienawiści został uznany 30-letni Mark Meechan, mieszkaniec południowej Szkocji. Mężczyzna opublikował na YouTube wideo, na którym widać jak jego pies reaguje na zdanie "zagazować Żydów". Właściciel mopsa wypowiedział te słowa 23 razy na krótkim wideo, które wrzucił na swój kanał. Na nagraniu widać także jak pies podnosi prawą łapę na słowa "Sieg Heil". Wideo zostało opublikowane w 2016 roku. Obejrzało je ponad 3 miliony osób. Meechan tłumaczył, że nagraniem chciał zrobić na złość swojej dziewczynie. Kanał był dostępny tylko dla kilku osób, ale jedna z nich musiała udostępnić je na Reddit. Nagranie zyskało taką popularność, że zainteresowała się nim policja. 30-latek bronił się, że miał to być żart i satyra, ale sąd nie dał temu wiary. Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

- Komuniści są za to w pełni odpowiedzialni. Rządzili wówczas nami w pełni. Ale niestety ci komuniści byli Polakami, dlatego proponowałem, żeby te rodziny żydowskie, dzieci, wnuki przeprosić - tak o wydarzeniach Marca '68 mówi historyk prof. Jan Żaryn. - Ważne, żeby rozdzielić to, co było pod przymusem, a to, co spontaniczne - tłumaczy. Powiedział także, dlaczego mówił o tym, że ambasador Izraela powinna w zasadzie zostać wydalona z Polski. - Pani ambasador raczyła sobie porównać czas 68 roku do współczesnej Polski. Ta wypowiedź była oparta na kłamstwie, bo Jarosław Kaczyński nie jest Mieczysławem Moczarem i dziś rządy są demokratycznej Polski a nie PRL - mówi Łukaszowi Mężykowi.

CBOS opublikował ranking, z którego możemy dowiedzieć się, do którego z narodów Polacy czują największą sympatię, a z którym nie chcą mieć nic do czynienia. W Chinach pewna para odnalazła stare zdjęcia, które opowiadają niesamowitą historię ich miłości.

- Dzisiaj zrównuje się Żydów z odhumanizowaniem ich - tłumaczy Mucha w programie "Kto nami rządzi?". - Atmosfera w większym stopniu przypomina atmosferę faszystowską, czyli wojenną. Polityk po chwili dodaje: "Te demony, które tkwiły w nas od kilkudziesięciu lat, z którymi nie potrafiliśmy się uporać, wychodzą teraz każdym otworem naszego ciała".

- Nie jestem wielkim zwolennikiem przepraszania, ale refleksji. Społeczeństwo powinno uświadomić sobie, że było zdolne do tego, żeby wypędzić kilkanaście tysięcy obywateli o narodowości albo żydowskim pochodzeniu. Tego nie robiły jacyś abstrakcyjni komuniści, ale nawet setki tysięcy Polaków – stwierdził w "Moja strona. Bitwa redaktorów" Jacek Żakowski. - To nie jest powód do przepraszania, ale ubolewania. Dzisiaj powinniśmy zadać sobie pytanie czy jesteśmy inni. Wydaje mi się, że w obliczu kryzysu migracyjnego ten ohydny rys został – dodał Jacek Żakowski.

- Niestety, pomimo bardzo mocnych, ważnych słów, nie przebiły się one do izraelskich i amerykańskich mediów - mówi Marcin Makowski w wideofelietonie dla WP. Publicysta zauważa, że spotkanie prezydenta Andrzeja Dudy ze społecznością żydowską w Krakowie przykryła kolizja z separatorem.

Jacek Żalek uważa, że Żydów w Jedwabnem zamordowali Niemcy. – Jeśli byli tam Polacy, to odpowiedzialność za to ponoszą Polacy? – pyta wiceprzewodniczący klubu PiS. W ostrej dyskusji z reporterem Wirtualnej Polski poseł nie chce też przyznać, że pogromu kieleckiego na Żydach dokonywali nasi rodacy. – Mnie interesuje fakt, że Polacy pomagali Żydom, a Pan chce z wyjątku zrobić zasadę – grzmi poseł Zjednoczonej Prawicy. Więcej w rozmowie Klaudiusza Michalca

- Nie wiemy kto mordował Żydów w Jedwabnem. Mogli to być Niemcy, mogli to być Niemcy z Polakami, a mogli to być samo Polacy. Nie mamy pełnej wiedzy z tego względu, że nie zostało przeprowadzone rzetelne śledztwo i takie śledztwo z całą pewnością się odbyć. I to nie dotyczy tylko Jedwabnego. Dotyczy też spraw związanych z żołnierzami wyklętymi, działalnością UPA... Do tego wszystkiego powinniśmy podchodzić bardzo rzetelnie. Nie ma na świecie narodu, który miałby czyste ręce. Jeżeli wymagamy od innych uderzenia się w piersi, to my również powinniśmy być zdolni do tego, by w uzasadnionych przypadkach, w tę pierś się uderzyć - powiedział dziennikarzom w Sejmie Paweł Kukiz. Lider Kukiz'15 skomentował w ten sposób wypowiedź wiceszefa klubu PiS - Jacka Żalka - który w Polsat News stwierdził, że "Żydów w Jedwabnem mordowali Niemcy". Pogrom w Jedwabnem to masowe morderstwo dokonane z niemieckiej inspiracji przez grupę co najmniej 40 Polaków. W wyniku zbrodni zginęło co najmniej 340 osób, z czego około 300 zostało żywcem spalonych w stodole. Pogrom miał miejsce 10 lipca 1941 roku.

Nowelizacja ustawy o IPN zakłada karę więzienia między innymi dla tych, którzy użyją sformułowania "polskie obozy śmierci". Zapytaliśmy o zdanie mieszkańców Jedwabnego, miasta, gdzie podczas okupacji niemieckiej, miejscowi Żydzi zostali żywcem spaleni w stodole.

Zawierająca przepisy penalizujące określenie "polskie obozy koncentracyjne" nowelizacja ustawy o IPN wzbudza kontrowersje. Pojawiają się głosy, że będzie można ją stosować do ograniczania działalności naukowej i wolności słowa. Podsekretarz stanu w min. sprawiedliwości Marcin Warchoł tłumaczy jak będą działały nowe przepisy.

Kutia i karp czy pączki i placki ? Jak się okazuje, w grudniu na stołecznych stołach królują jedne albo drugie - wszystko zależy od tego, jakie święta obchodzimy. Kilka tysięcy warszawiaków wielkie radosne Święto Świateł kończy dzisiaj. O kogo chodzi, sprawiła warszawska przewodniczka Hanna Dzielińska.

"Przy Planty 7/9" opowiada o historii pogromu kieleckiego w 1946 r. i ukazuje jego skutki odczuwane aż po dzień dzisiejszy. Od czasu festiwalowej premiery dokumentu w maju 2016 r. odbyło się około 60 pokazów specjalnych i projekcji festiwalowych na całym świecie.

"Przy Planty 7/9" opowiada o historii pogromu kieleckiego w 1946 r. i ukazuje jego skutki odczuwane aż po dzień dzisiejszy. Od czasu festiwalowej premiery dokumentu w maju 2016 r. odbyło się około 60 pokazów specjalnych i projekcji festiwalowych na całym świecie.