arktyka (strona 2 z 2)

Dwie białuchy arktyczne Little Grey i Little White zostaną wypuszczone do pierwszego na świecie morskiego sanktuarium dla białuch, zlokalizowanego na Islandii. Akcja ma mieć miejsce w czerwcu. Białuchy przebyły do Islandii z Chin w ubiegłym roku. Obecnie trenerzy pomagają Little Grey i Little White w aklimatyzacji, ponieważ klimat w Chinach znacząco różni się od tego na Islandii. Trenerzy przygotowują je również do życia w nowych warunkach, do bardziej naturalnego dla nich środowiska. Zwierzęta muszą być zdolne do samodzielności. Sanktuarium zlokalizowane będzie w odosobnionej zatoce na południu Islandii, u brzegów wyspy Heimaey. Ssaki morskie będą miały do dyspozycji obszar o powierzchni około 32 tys. m kw. i głębokości do 10 metrów.

W północnej Norwegii amerykańscy żołnierze szkolą się w śniegu i na mrozie. Wspólne manewry obu członków NATO (USA i Norwegii) odbywają się kilkaset kilometrów od miasta Setermoen. W tym czasie Rosja modernizuje swoje siły na pobliskim Półwyspie Kolskim. Według norweskich służb wywiadowczych, Rosjanie przeprowadzili ostatnio wielkie ćwiczenia okrętów podwodnych. Zarówno NATO, jak i Rosja zwiększają swoją obecność wojskową w Arktyce. Chodzi o dostęp do zasobów ropy naftowej i gazu ziemnego.

Naukowcy z Uniwersytetu w Tomsku odkryli rekordową emisję metanu w Morzu Wschodniosyberyjskim. Uwalniany spod błyskawicznie topniejącego lodu metan, tworzy na powierzchni wody fontanny gazowe. "Gotującą" się na powierzchni 5 metrów kwadratowych wodę, zaobserwowali uczestnicy ekspedycji do wschodniej Arktyki, która składała się z blisko 80 ekspertów z Rosji, Chin i Szwecji. Badacze zgodnie stwierdzili, że pierwszy raz zaobserwowali to zjawisko z taką mocą. Stężenie emisji gazu cieplarnianego jest tu dziewięciokrotnie większe w stosunku do średniej globalnej. To zbyt mało, by mieć globalny wpływ na świat, ale eksperci uważają to za przerażający zwiastun.

Rosyjscy naukowcy odkryli pięć nowych wysp położonych w Arktyce. Informację potwierdziło na swojej stronie rosyjskie MON. Zwykle byłby to powód do świętowania, ale w tym przypadku odkrycie to skutek zmian klimatu. Archipelag, położony obok wysp Nowa Ziemia, wyłonił się, gdy stopniał lodowiec Nansen. Powierzchnie wysp sięgają od 900 do 54,500 tys. metrów kw. Pierwsze ślady wyłaniających się wysp dostrzegł student na zdjęciach satelitarnych już w 2016 roku. Koło podbiegunowe przeżywa rekordowo gwałtowny wzrost temperatury w historii. Dramatyczne zmiany w Arktyce mają druzgocący wpływ na różnorodność biologiczną.

Naukowcy zarejestrowali kolejny rekord temperatury bezpośrednio związany z globalnym ociepleniem. 21 stopni Celsjusza – tyle pokazały termometry w osadzie Alert w Kanadzie. To najdalej wysunięty na północ zamieszkany punkt na świecie. Żyje tam 5 osób. Do tej pory najwyższą temperaturę odnotowano tu w 1956 r. Było to 20 stopni Celsjusza. Przy średniej temperaturze w tym regionie (ok. 3 stopnie), kanadyjscy eksperci mówią o "fali upałów".

Rosja ogłosiła ambitny plan ekspansji, który zapewni jej przyczółek w Arktyce. Associated Press donosi, że podczas wizyty na Forum Arktycznym w Petersburgu Władimir Putin ujawnił plany zwiększenia ładunków na arktycznej trasie morskiej.

Mają ochraniać rosyjskie przyczółki na Arktyce przez 24 godziny na dobę. Dwa drony o nazwie Zala będą zbierać informację o statkach i pojazdach wroga i ostrzegać o nich żołnierzy. Zala potrafi unieść w powietrze ładunek o wadze 1,5 kg. Rozpiętość skrzydeł to 2,8 m. Dron startuje z mobilnej katapulty i lata z prędkością od 65 do 110 km/h, na wysokości 5000 m przez około 4 godziny. Potrafi śledzić żądany cel. Ląduje przy pomocy małego spadochronu.

NASA opublikowała nagranie, na którym widać, jak na przestrzeni 32 lat kurczy się lód na Arktyce. Na animacji widać, jak pokrywa lodowa każdej zimy zwiększa się i topnieje w okresie letnim. Gołym okiem widzimy jednak, że w ciągu ostatnich pięciu lat, lodem pokrywa się coraz mniejsza powierzchnia. Najbardziej niepokojący jest fakt, że zimą coraz mniej przybywa najgrubszej warstwy lodu. Policzono, że w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat stopniały nawet 2 mln m2 tzw. starego lodu. Według eksperta z NASA, diametralnie zmieniła się struktura pokrywy lodowej na Oceanie Arktycznym. Nawet 70 proc. lodu morskiego na Arktyce ma teraz charakter sezonowy.

W ciągu ostatnich 5 lat temperatura na Arktyce była wyższa niż kiedykolwiek, odkąd zaczęto ją mierzyć w 1900 r. To jeden z alarmujących faktów opisanych w raporcie NOAA, (amerykańskiego odpowiednika naszego instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej). Wynika z niego, że Arktyka jest bardzo zagrożona. Z roku na rok lodu jest coraz mniej, a taki straszy niż 4 lata to mniej niż 1% arktycznej pokrywy lodowej. Temperatura wody i powietrza na Arktyce rośnie dwukrotnie szybciej niż gdziekolwiek indziej na Ziemi. Ocieplająca się północ wpływa też na ekstremalne zjawiska pogodowe, jakich doświadczamy m.in. w Europie. Mniejsza różnica temperatur między północą a południem osłabia prąd strumieniowy przenoszący masy powietrza. Prądy oceaniczne z kolei, przynoszą w regiony arktyczne mnóstwo plastikowych zanieczyszczeń i śmieci. To właśnie w tym, niezamieszkałym prawie regionie, naukowcy znajdują ich największe ilości. To ogromne zagrożenie dla zwierząt, które tam żyją. W połączeniu z ocieplającymi się wodami i powietrzem może okazać się ono zabójcze dla arktycznych ekosystemów, co odbije się z kolei na ludziach żyjących w regionie polarnym.

Dane satelitarne ujawniły niepokojący fakt: lód w arktycznych rejonach topnieje nie tylko z powodu wyższych temperatur powietrza. Masy ciepłej wody, popychane przez silne wiatry na północ, sprawiają, że Arktyka topnieje również od spodu. Ciepło zostaje uwięzione pod lodem, co powoduje, że będzie on topniał nie tylko latem, ale też w zimie. Prof. Mary-Louise Timmermans z uniwersytetu Yale podkreśla, że zgromadzonej pod lodem energii wystarczy do stopienia całej pokrywy lodowej Oceanu Arktycznego. Już teraz ma to fatalne skutki. Podnoszący się poziom morza zagraża wielu nabrzeżnym ekosystemom i osiedlom ludzkim.

NASA zaobserwowała zaskakujące otwory na powierzchni lodu Arktyki. Zostały one zauważone podczas lotów pomiarowych w ramach operacji IceBridge. Zdjęcia w pobliżu Morza Beauforta wykonał John Sonntag. Naukowiec stwierdził, że coś podobnego zaobserwował po raz pierwszy. NASA nie potrafi jednoznacznie wyjaśnić skąd wzięły się tajemnicze otwory w lodzie. Eksperci mają kilka hipotez. Jedna z nich mówi, że lód po prostu się roztopił. Mogłoby się tak stać na skutek konwekcji, czyli wymianie ciepła spowodowaną ruchem materii w wodzie. Inna teoria uwzględnia działanie fok, które mogły przegryźć powierzchnię lodu, by wydostać się z wody.

Dążenie Władimira Putina do wydobycia cennego gazu arktycznego stoi za tajemniczymi, wybuchającymi kraterami w tundrze. Tak uważa prof. Wasilij Bogojawleński, który od lat bada to zjawisko. Pierwsze dziury pojawiły się w 2014 roku. Pojawiły się wtedy szalone pomysły, co mogło je stworzyć. Niektóre mówiły o tajnych testach rakietowych Kremla, inne o kosmitach. Po wielu badaniach okazało się, że kratery powstały na skutek podziemnych wybuchów metanu, który uwalnia się wraz z roztapianiem się wiecznej zmarzliny. Co więcej, zdaniem ekspertów, którzy przeanalizowali zdjęcia satelitarne tych terenów, niektóre z kraterów mogą być ponownie miejscem eksplozji. Dlaczego? Powodem są tworzone przy wydobyciu studnie gazowe. Są nieszczelne i prowadzą do niestabilnych, znajdujących się pod zamarzniętą ziemią, "kieszeni" z metanem. Wtedy tworzą się tak zwane pingo. To pagórkowata forma ukształtowania powierzchni ziemi, charakterystyczna dla terenów wiecznej zmarzliny. Pingo pęcznieją na skutek gromadzącego się pod lodem gazu. Wprawdzie jeden ze słynnych takich kraterów, który wybuchł na środku rzeki na Półwyspie Jamalskim, ma pochodzenie naturalne, ale nie można tego powiedzieć na pewno o innych. Prof. Bogojawleński poinformował, że bazując na zdjęciach satelitarnych udało się naliczyć 7000 wybrzuszeń. W niektórych miejscach naruszają konstrukcję gazociągów, zdarza się, że ma to miejsce na terenach zamieszkałych przez ludzi. Naukowiec nie wyklucza więc, że w pewnym momencie może dojść do katastrofy.

Arktyczna wieczna zmarzlina nie jest już dłużej chroniona przed globalnym ociepleniem. Jak alarmują eksperci z NASA, wyższa temperatura stopniowo ją roztapia. Zmarzlina stopniowo się rozkłada wydzielając m.in. dwutlenek węgla i metan. W ciągu kolejnych dekad stanie się dodatkowym źródłem ocieplenia klimatu Ziemi. Z ostatnich obliczeń wynika, że roztapia się nawet ta zmarzlina, która jest wysunięta najdalej na północ. W ciągu 300 lat emisja CO2 pochodząca z tego regionu będzie 10x większa niż ta ze wszystkich paliw kopalnych spalanych przez ludzi w 2016 roku. Wieczna zmarzlina to zjawisko trwałego (minimum dwa lata z rzędu) utrzymywania się części skorupy ziemskiej w temperaturze poniżej punktu zamarzania wody niezależnie od pory roku.

Arktyka przeżywa jedną z najgorętszych zim w historii. Temperatura wzrosła powyżej zera i utrzymała się przez kilkadziesiąt godzin. - Warunki nigdy nie były tak ekstremalne - w ten sposób naukowcy określają obecną sytuację. "Upał" w Arktyce spowodował zakłócenie strumienia polarnego. Jest on odpowiedzialny za przenoszenie z zachodu na wschód olbrzymich mas powietrza. Ciepło spowodowało jednak, że zostały one zepchnięte z ich zwykłego kursu. W ten sposób lodowate powietrze rozlało się nad Europą. Zdaniem ekspertów, w związku ze zmianą klimatu, do takich sytuacji może dochodzić częściej.

Gdy w ostatnich dniach w Polsce słupki pokazywały -15 st. C, w Arktyce było o kilkanaście stopni Celsjusza więcej. To efekt fali ciepła z Oceanu Atlantyckiego, który napłynął nad Biegun Północny. – Taka sytuacja zdarza się bardzo rzadko – tłumaczy prof. Krzysztof Błażejczyk, klimatolog z Państwowej Akademii Nauk.

W grudniu fotograf National Geographic uchwycił przejmujący obraz. Paul Nicklen nagrał umierającego z głodu niedźwiedzia polarnego. Wideo wstrząsnęło ludźmi na całym świecie. Wiadomo, że przyczyną takiego widoku są zmiany klimatu. Teraz grupa naukowców opublikowała nagranie, na którym dokładnie widać w czym problem.

Szacuje się, że kraje skandynawskie odpowiadają za ponad 7 proc. polskiego eksportu. Potencjał regionu ? dodatkowo z krajami takimi jak Islandia, Kanada, a także z Grenlandią i Wyspami Owczymi ? jest jednak większy. To na ten obszar ukierunkowany jest program rozwoju eksportu Go Arctic. Trwają rozmowy między resortem rozwoju a PAIiIZ na temat kształtu, w jakim program ten mógłby być kontynuowany. Na współpracy zyskać mogą przede wszystkim sektory budownictwa energooszczędnego i odnawialnych źródeł energii.

Niecodzienne manewry rosyjskiego wojska w Obwodzie Murmańskim w pobliży granicy z Finlandią. Żołnierze kompanii rozpoznawczej Samodzielnej Brygady Zmotoryzowanej, która wchodzi w skład rosyjskiej Floty Północnej ćwiczą transport broni i zaopatrzenia przy użyciu reniferów. Służby prasowe rosyjskiej armii wyjaśniają, że zajęcia prowadzone w pobliżu jeziora Łowoziero, mają na celu przygotowanie zwiadowców do trudnych warunków walki w Arktyce.

Wraz z ociepleniem klimatu rośnie dostępność Arktyki oraz jej znaczenie ekonomiczne. Ministerstwo Gospodarki chce zachęcić polskie przedsiębiorstwa do inwestowania na tym terenie m.in. w ramach planowanego programu Go Arctic. Na Grenlandii działa już spółka KGHM Polska Miedź, która przygotowuje się do wydobycia molibdenu ze złoża Malmbjerg. Szansą jest też obsługa w tych rejonach szlaków morskich, które będą zyskiwać na znaczeniu.

Norwescy naukowcy są zaniepokojeni pojawieniem się w Morzu Barentsa napływowych gatunków ryb. W rejonie archipelagu Svalbard coraz częściej spotykany jest dorsz atlantycki. Biolodzy obawiają się, że nieproszony gość może zaburzyć delikatną równowagę w ekosystemie Arktyki.

Arktyka to nasz dom - tymi słowami doradca prezydenta Putina, Artur Czilingarow, odniósł się do rozpoczętych tydzień temu w rejonie Arktyki manewrów rosyjskiej armii. Setki żołnierzy oraz tony ciężkiego bojowego sprzętu mają stanowić dla Zachodu jasny sygnał, kto dominuje w obrębie Arktyki, także nad ukrytymi pod lodem niewykorzystanymi jeszcze złożami ropy i gazu.

13-letnia Julia wraz z matką i bliźniakami ? Idą i Sindre przeprowadzają się do nowego miasta. To mroźna północ w Norwegii. Ich ojciec pracuje jeszcze dalej ? prawie pod biegunem północnym. Dzieciaki postanawiają w tajemnicy odwiedzić ojca i zakradają się do helikoptera ratowniczego. Ale trasa lotu zostaje zmieniona i rodzeństwo ląduje na opuszczonej wyspie na dalekiej północy. Niewielki zapas jedzenia, dzika przyroda i brak kontaktu z cywilizacją sprawiają, że Julia i jej młodsze rodzeństwo muszą połączyć siły, aby przetrwać w nadziei, że ratunek w końcu nadejdzie.

Jednym z najważniejszych zadań Straży Ochrony Wybrzeża Stanów Zjednoczonych jest lokalizowanie dryfujących gór lodowych, które mogą stanowić zagrożenie dla płynących statków. Aby skutecznie wywiązywać się ze swoich zadań, używa najnowocześniejszego dostępnego sprzętu.

Arktyka to obszar wyjątkowo wrażliwy na zmiany klimatyczne. Na łamach czasopisma naukowego "The Cryosphere" opublikowano wyniki najnowszych badań uczonych z University of Washington. Z opracowanego przez nich modelu wynika, że lód na Oceanie Arktycznym w ciągu ostatnich kilku dekad uległ znacznemu rozrzedzeniu.

Naukowcy z holenderskiego Uniwersytetu Erasmusa obliczyli, że pod lodem dryfującym po wodach Morza Wschodniosyberyjskiego może być zgromadzone nawet 50 gigaton metanu. Jak przyznała Gail Whiteman, badacze byli w szoku, gdy obliczyli, jakie zmiany w klimacie może wywołać taka ilość gazu. (wp)