szczątki (strona 2 z 2)

W zboczu klifu, w egipskim Luksorze, znajduje się niezwykły grobowiec, pełen mumii noszących ślady okrutnej śmierci. Archeolodzy przeanalizowali ostatnio spoczywające tam rozczłonkowane szczątki 60 mężczyzn. Wiele fragmentów mumii ma pokruszone lub podziurawione czaszki, w niektórych znajdują się groty strzał. Mężczyźni musieli być wojownikami. Na jednym z ramion w grobowcu znajduje się część zbroi używanej przez łuczników. Masowe groby były w starożytnym Egipcie niezwykle rzadkie. Mumie pochodzą z końca Starego Państwa, z roku 2150 p.n.e., gdy kraj faraonów chylił się ku upadkowi. Wtedy, po śmierci faraona Pepiego II, zarządcy egipskich prowincji, zwani nomarchami, znacznie urośli w siłę. W krypcie jednego z nomarchów opisano walki pomiędzy różnymi politycznymi frakcjami i zamieszki. Na ścianach jego grobowca opisano też panujący w tym czasie głód: "cały kraj jest jak wygłodniała szarańcza". Sytuacja była tak straszna, że Egipcjanie na południu kraju stali się kanibalami i zjadali własne dzieci, głoszą hieroglify. Głód był spowodowany trwającą dekady suszą, związaną ze zmianami klimatu, jakie miały miejsce w tamtym czasie. Centralna władza faraona szybko straciła autorytet, a kraj pogrążył się w wojnie domowej. Egipcjanie znienawidzili Pepiego II do tego stopnia, że jego piramidę splądrowano tuż po śmierci. 60 wojowników z grobowca w Luksorze najprawdopodobniej straciło życie właśnie w okrutnej wojnie domowej. Wyniki badań nad grobowcem zostały przedstawione w filmie dokumentalnym amerykańskiej stacji PBS.

W 2011 roku ekipa budowlana pracująca w dzielnicy Queens w Nowym Jorku, przypadkiem odkryła szczątki kobiety. Była ubrana w białą koszulę nocną, na nogach miała podkolanówki. Ciało było tak dobrze zachowane, że sądzono, że to ofiara niedawnego zabójstwa. Jednak trumna, w której znajdowały się szczątki, opowiedziała zupełnie inną historię. Sprawę przez ponad 5 lat badał Scott Warnasch, archeolog sądowy, który pracował po ataku na WTC w 2001 roku. Stwierdził, że kobieta została pochowana ponad 150 lat temu. Dzięki spisowi ludności i wyjątkowej, XIX-wiecznej, żelaznej trumnie, ustalił nawet tożsamość kobiety - to 26-letnia Afroamerykanka, Martha Peterson. Dzięki tomografii komputerowej, ustaleniu wieku i cech jej przodków, specjaliści stworzyli jej portret. Jednak dopiero teraz wiemy, dlaczego ciało kobiety nie zostało pochowane w drewnianej trumnie, tylko żelaznej. Jak tłumaczy Warnasch, w tamtych czasach na taki pochówek stać było tylko bogaczy. Martha została pochowana w ten sposób, bo najprawdopodobniej chorowała na ospę. W żelaznych trumnach chowane były bowiem osoby, które zmarły na chorobę zakaźną.

Jedna z najszerszych analiz DNA, jaką kiedykolwiek przeprowadzono na Bliskim Wschodzie, wskazuje na pochodzenie starożytnej kultury, która osiadła na tych terenach tysiące lat temu. Wyniki badań zostały opublikowane w magazynie "Nature Communications". Zdaniem międzynarodowego zespołu naukowców, wyniki analizy mogą wreszcie zakończyć długą dyskusję na temat pochodzenia starożytnych ludzi na terenie obecnego Iranu w czasie prahistorycznej epoki chalkolitu. Właśnie wtedy, blisko 7000 lat temu rozpoczęły się przemiany kulturowe, społeczne, polityczne i gospodarcze. Chalkolit to bowiem epoka, w której dokonała się ewolucja społeczeństw z rolniczych w miejskie. Archeolodzy przebadali szczątki 22 osób ekshumowanych z masowego grobowca odkrytego w jaskini na północy Izraela. Wykryto podobne mutacje genetyczne, jakie występowały u ludzi żyjących w tamtym czasie na sąsiednich terenach, np. na obszarze Turcji i Iranu. Wskazuje to, że te grupy utrzymywały ze sobą intensywne relacje. Wiadomo też, że ok. 6000 lat temu doszło na terenie Lewantu doszło do dramatycznej zmiany w sposobie osiedlania się ludzi i porzucenia tych terenów, co wywołało głęboki wstrząs kulturowy i doprowadziło do upadku kultury chalkolitycznej na tym regionie. Przyczyną swoistej rewolucji, jak sądzą teraz eksperci, były zmiany demograficzne.

Naukowcy dawkują nam informacje na temat sarkofagu z czarnego granitu sprzed 2000 tys. lat, który odkryto 1 lipca podczas prac budowlanych w Aleksandrii. Niemal 3 tygodnie później otworzono go i okazało się, że wbrew nadziejom wewnątrz nie znajdowały się szczątki Aleksandra Wielkiego, a mumie trzech osób. Teraz, prawie dwa miesiące po odkryciu wiemy, do kogo należą szczątki. W sarkofagu, jedno na drugim, pochowano ciała dwóch mężczyzn i kobiety. Co więcej, okazało się, że dziura w czaszce jednego z mężczyzn nie pochodzi od wbitej strzały, a najprawdopodobniej jest śladem po trepanacji czaszki. W starożytnym Egipcie ta medyczna procedura była rzadkością, nie wspominając już o tym, jak bardzo ryzykowny był to zabieg. Naukowcy zamierzają nadal badać szczątki z sarkofagu. Chcą ustalić, czy należą do członków tej samej rodziny.

Szkielet 2,5-letniej dziewczynki sprzed ponad 3 mln lat rozwiązał od lat dyskutowaną kwestię. Naukowcy spierali się, w jaki sposób nasz przodek - australopitek - się poruszał. Różnice zdań polegają na tym, ile praczłowiek czasu spędzał na ziemi wyprostowany, a ile na drzewach. Szkielet nazwany "dzieckiem z Dikika" jasno mówi, że australopiteki zarówno swobodnie chodziły jak i świetnie się wspinały. To dzięki zakrzywionemu palcowi u stopy, który umożliwiał łatwe chwytanie się gałęzi. Badania pokazały też, że ramiona australopiteków były podobne do goryli, a stopy do ludzi, mimo że żyli wśród drzew. Australopiteki to gatunek wczesnej formy istot człowiekowatych. Żyły od 3,4 mln do 1,3 mln lat temu. Szczątki 2,5-letniej dziewczynki znaleziono w 2002 roku w Etiopii.

Szczątki 12 dzieci, które brutalnie zabito w trakcie rytuału odkryto w Turcji na cmentarzu z epoki brązu Badania wykazały, że kości należą do 11-letnich i starszych dzieci, które zostały rytualnie zadźgane.

Peruwiańscy archeolodzy odkryli szczątki w rejonie peruwiańskiego miasta Trujillo. To właśnie tutaj mieszkali Chimu. Rejon ten często dotyka El Nino, pojawiający się cyklicznie prąd morski wywołujący ulewy i huragany. Chimu uważali je za objaw gniewu bogów. Aby ich przebłagać, składali im ofiary z ludzi, najczęściej z dzieci.