konfederacja lewiatan

W programie "Money. To się liczy", prowadzący i ich goście poruszają najważniejsze zagadnienia ekonomiczne, którymi żyje Polska. Dowiesz się o zmianach w gospodarce i skutkach, które z nich wynikają. Poruszamy najbardziej aktualne zagadnienia od światowych rynków po osobiste portfele Polaków. Z nami już zawsze będziesz na bieżąco. Oglądaj codziennie, od poniedziałku do piątku, online na WP.PL

W programie "Money. To się liczy", prowadzący i ich goście poruszają najważniejsze zagadnienia ekonomiczne, którymi żyje Polska. Dowiesz się o zmianach w gospodarce i skutkach, które z nich wynikają. Poruszamy najbardziej aktualne zagadnienia od światowych rynków po osobiste portfele Polaków. Z nami już zawsze będziesz na bieżąco. Oglądaj codziennie, od poniedziałku do piątku, online na WP.PL

Rząd planuje podnieść składkę zdrowotną, przedsiębiorcy zapłacą dużo więcej. Władze jednak nie wykluczają, że ostateczny poziom podniesienia składki będzie niższy. Wzrost będzie rozłożony w czasie? - Myślę, że to jest testowanie możliwości wprowadzenia rozłożonego w czasie zwiększenia obciążeń podatników, prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, bo tylko tej grupy dotyczy ta propozycja. Zakładam, że to są wypracowane i testowane przez rząd koncepcje - powiedział w programie "Money. To się liczy" Grzegorz Baczewski, dyrektor generalny Konfederacji Lewiatan. - Ta zmiana docelowo będzie oznaczała bardzo drastyczny wzrost obciążeń podatkowych. Powiedzmy sobie szczerze, to nie jest wzrost składki zdrowotnej, a odejście od odliczenia części składki zdrowotnej od podatku dochodowego, co oznacza wzrost tego podatku. Mówimy o wzroście o 9 proc., bo wielu przedsiębiorców rozlicza się na podstawie ryczałtu. Bardzo wyraźnie widać, że przejście na 3-procentową składkę zdrowotną, liczoną od dochodu, jest - nawet przy niskich dochodach - zwiększeniem obciążeń o kilkaset procent. Warto powiedzieć, że docelowo rząd i tak zakłada dojście do 9 procent. Nie wiemy, czy to będzie w 2024, czy wcześniej. To odłożenie w czasie systemowej zmiany, która będzie powodowała bardzo drastyczną zmianę warunków rozliczeń przedsiębiorców. W okresie, w którym znaczna część przedsiębiorców boryka się jeszcze ze skutkami pandemii koronawirusa i z bardzo dużą niepewnością - dodał.

- Powinniśmy się zastanowić, co z tych rozwiązań się sprawdziło. Czy bardziej efektywne są lockdowny ograniczone terytorialnie czy całkowite. Są kraje, jak Portugalia, która wprowadza godzinę policyjną. To, jak się powinniśmy przygotować, jest niezbędne. I żebyśmy wspólnie przygotowali te rozwiązania - mówiła o przygotowaniach przedsiębiorców do czwartej fali pandemii w programie "Money. To się liczy" dr Henryka Bochniarz, przewodnicząca Rady Głównej Konfederacji Lewiatan. - O ile ta pierwsza fala została przyjęta z pokorą, to teraz widzimy, że jest bunt na pokładzie. W wielu miejscach ludzie nie zakładają masek. Optowalibyśmy za wariantem zamykania ograniczonego w czasie i przestrzeni - przekonywała ekspertka.

- Nie ma praktycznie żadnych rozwiązań prawnych, jedyne co możemy zrobić, to dawać wiarę tym ludziom, których pytamy, czy są zaszczepieni, a oni to potwierdzają. Nie mamy żadnych możliwości zweryfikowania tego - mówiła o sprawdzaniu zaszczepienia u klientów przez przedsiębiorców dr Henryka Bochniarz, przewodnicząca Rady Głównej Konfederacji Lewiatan. Przedstawicielka organizacji pracodawców zwracała też uwagę, że firmy nie mają obecnie możliwości niewpuszczenia do zakładu pracy niezaszczepionych pracowników. - Powinny być takie możliwości, dopóki wszystkie badania pokazują, że zaszczepienie daje odporność i ogranicza możliwość zarażania, powinniśmy się trzymać tego wariantu - przekonywała Henryka Bochniarz.

Od 1 stycznia 2022 roku umowy zlecenia mają zostać oskładkowane. - O oskładkowaniu umów zleceń mówiliśmy od dawna, po raz pierwszy zostały oskładkowane w 2014 roku, wprowadzając mechanizm, który polega na tym, że składka musi być odprowadzona do wysokości minimalnego wynagrodzenia. To stało się przesłanką, że zawieramy jedną umowę do minimalnego wynagrodzenia i dwie kolejne, już bez składek - powiedział w programie "Money. To się liczy" prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan. - Od dawna dyskutujemy na ten temat, jesteśmy skłonni zgodzić się, że trzeba wyrównać te koszty, ale pamiętajmy, że w gospodarce te elastyczne, krótkie, dorywcze formy zatrudnienia też są potrzebne. Stąd, mówiąc o jednolitym kontrakcie w ramach Polskiego Ładu, nie wylewajmy dziecka z kąpielą i nie pozbywajmy się instrumentów zatrudniania doraźnego, jak na przykład sezonowe zbieranie owoców - dodał.

Najniższa krajowa w górę, od 2022 roku ma wynosić 3 tys. zł brutto. Pracodawcy udźwigną taki wzrost płac? - To dynamika wyższa niż przeciętna w gospodarce. Związkowcy mają trochę racji, że inflacja szybuje i trzeba urealniać wzrost płacy minimalnej, ale nawet jeśli przyjmiemy tę realną inflację na poziomie ponad 5 proc., to i tak minimalne wynagrodzenie rośnie zbyt mocno. To po prostu oznacza, że w firmach z niektórych branż, gdzie nie da się płacić więcej, będą problemy z utrzymaniem zatrudnienia, albo będzie pojawiało się zatrudnienie w szarej strefie - powiedział w programie "Money. To się liczy" prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan. - Pewnym kompromisem byłoby zakotwiczenie płacy minimalnej na poziomie 50 proc. średniej krajowej, a do tego wprowadzenie klina podatkowego. Tyle że w Polskim Ładzie owszem jest ten klin podatkowy, czyli zmniejszenie obciążenia dla najniżej zarabiających, ale robi się to kosztem przedsiębiorców - dodał.

Rada Ministrów przyjęła propozycję dotyczącą minimalnego wynagrodzenia od 2022 roku. Płaca minimalna ma wynosić 3 tys. zł. - To lepiej niż propozycje, które padały z ust związków zawodowych. Mechanizm wzrostu płacy minimalnej w Polsce jest dość stały, algorytm wylicza jaki powinien być minimalny wzrost tej płacy. Teraz powinno być to ponad 2960 zł, więc jest to więcej niż wynika to z algorytmu - powiedział w programie "Money. To się liczy" prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan. Był też pytany, czy pracodawcy udźwigną taką kwotę płacy minimalnej. - Ten wzrost i tak jest duży, założenia z projektu budżetu przewidywały wzrost płacy minimalnej na poziomie 6,4 proc., tymczasem 3 tys. zł to wzrost o 7,1 proc. Przeciętne wynagrodzenie w gastronomii wynosi 3,3 tys. zł, więc ta płaca minimalna jest wysoka. Pracodawcy od dawna mówią o zakotwiczeniu jej na poziomie 50 proc. średniej krajowej, co oscylowałoby w kwocie 3 tys. zł. Obawiamy się, że płaca minimalna w przypadku niektórych osób będzie przewyższała produktywność. Tak wysoka płaca minimalna może zniechęcać pracodawców, by ich zatrudniali. Po drugie, jesteśmy w trakcie wychodzenia z pandemii koronawirusa, niektórzy pracodawcy nie są w stanie tyle zapłacić - powiedział Jacek Męcina.

Trybunał Konstytucyjny rozpozna, czy zakaz handlu w niedziele jest zgodny z konstytucją. - Pojawiło się dużo informacji, jakoby ten wyrok miał zamrozić zakaz handlu w niedziele. Nie, to jest wyłącznie pytanie o to, czy rząd ma prawo ograniczać w ten sposób handel w niedziele. Jeśli TK powie, że tak jest, to w cale nie oznacza, że rząd dobrze zrobił, że ten handel ograniczył - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Dla mnie najważniejsze jest, czy to służy polskiej gospodarce, czy podoba się Polakom, czy służy tworzeniu nowych miejsc pracy. TK powie tylko i aż tyle, czy rząd miał prawo wprowadzić taką regulację. To nie zmieni sytuacji. Myśmy postawili to pytanie, chcemy poznać odpowiedź. Szkoda, że handlowe niedziele nie pojawiły się w kwestii pandemii - dodał.

Rząd znalazł kolejne 30 mld zł na wsparcie przedsiębiorców poszkodowanych lockdownem. - Na końcu te pieniądze pewnie będą wyciągnięte z nas. Musimy się spodziewać, że ten ponad rok z pandemią wcześniej czy później uderzy nas po kieszeniach w podatkach - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Myślę, że skoro minister finansów używa tak wspaniałej, brytyjskiej dyplomacji werbalnej, to rzeczywiście możemy spodziewać się podwyżki podatków. Rząd testuje nas takimi przeciekami, jakkolwiek byśmy to nazywali, bo to moda, która przyszła z Brukseli, że podatki nazywamy opłatami. Moda przyjęła się u nas, nazywamy to opłatami, ale to wszystko jest w jednym worku. Myślę, że jest też duży kłopot z definicją sprawiedliwości opodatkowania - dodał.

- Nie wyobrażam sobie, żeby to otwarcie nastąpiło 10 kwietnia, ale ten czas trzeba wykorzystać. Mieliśmy spotkanie z minister Semeniuk w temacie odmrażania, żeby nie okazało się, że wrócimy do sytuacji sprzed 3 tygodni, a nie będzie informacji dla hotelarzy, restauratorów. W tej chwili nie chcemy tracić czasu - mówił w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. Przedstawiciel przedsiębiorców wyjaśniał, że mimo dynamicznej sytuacji epidemiologicznej rząd powinien zaprezentować długoterminową strategię odmrażania gospodarki. Witucki odniósł się też do zapowiedzi kolejnej pomocy rządowej dla firm. - Szybka reakcja, szkoda że tego rozszerzenia PKD nie ogłoszono w momencie ogłaszania lockdownu. Ale dla małego przedsiębiorcy najważniejsze jest, kiedy te pieniądze trafią na konto. O tym rozmawiamy już z rządem, by jak najszybciej wdrożyć te procedury.

- To jest bardzo dobry pomysł, czekamy tylko na szczegóły - mówił o zapowiedzi rządu o szczepieniach w zakładach pracy Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. Gość programu "Money. To się liczy" przekonywał, że wiele dużych firm ma swoje gabinety lekarskie na terenie zakładu pracy i stały personel medyczny, więc szczepienia w tych miejscach mogłyby się odbyć z dnia na dzień. - Potrzeba tak naprawdę tylko rozporządzenia ze strony Ministerstwa Zdrowia, uzgodnienia logistyki i odpowiedzialności każdej ze stron za bezpieczeństwo prowadzonych szczepień. Szef organizacji zrzeszającej pracodawców mówił też, że zainteresowanie firm szczepieniem swoich pracowników jest duże, choć nadal nie są znane szczegóły tego procesu. - Dowiedzieliśmy się z konferencji prasowej ministra zdrowia, do dziś nie było żadnych rozmów, liczymy na kontakt po świętach - wyjaśniał Maciej Witucki.

Jak na kryzys wywołany koronawirusem, w Polsce bezrobocie jest na niskim poziomie. Uda się to utrzymać? - Zakładam, że to bezrobocie lekko wzrośnie. Ważne, to przyjęcie jednej, spójnej strategii, bo słyszymy o planie odbudowy, o polityce przemysłowej, o nowym dealu. Dobrze byłoby używać jednej nazwy, jednego projektu - powiedział w "Debacie WP" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Trudno jest krytykować resort rozwoju, bo jest on rzeczywiście czymś pomiędzy piorunochronem, ścianą płaczu i ambasadą przedsiębiorców. Nie ma jednak jednego miejsca, w którym wszystkie elementy spinałyby się w regularnej, poważnej dyskusji. Istnieje ryzyko, bo miliardy złotych zależą od decyzji Brukseli, między innymi od tego, czy te projekty były odpowiednio omówione. Moim zdaniem nie są - dodał.

Czas rozliczeń premiera Mateusza Morawieckiego z realizacji jego planu. Jaka należy mu się ocena? - Wystawiłbym 3+. Mamy duże wskaźniki makro, które przez ostatnie 4 czy 5 lat ciągnęły do przodu te rezultatu makro-rozwoju. To, czego nam najbardziej brakuje, to takiej sprawczości państwa w generowaniu projektów przemysłowych - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Nie znam żadnej osoby, do której ktoś by przyszedł i zaproponował nowy ład. Znam już kilku redaktorów, którzy napisali sążniste artykuły o tym nowym ładzie, którego nikt nie widział. To, co pokazuje strategia odpowiedzialnego rozwoju, to duże plany przemysłowe, ta elektromobilność, te promy, naprawdę powinniśmy wycelować w biznes prywatny. Największą porażką jest stopa inwestycji prywatnych, to jest element do poprawienia - dodał.

Szykują się kolejne zwolnienia, jest nowy pomysł na zasiłek dla bezrobotnych. - Od jakiegoś czasu mówimy, że Fundusz Pracy, na którym gromadzone są pieniądze na zasiłki dla bezrobotnych, jest wykorzystywany jako kolejna wolna przestrzeń budżetowa. Tam są różne inne cele finansowane. Mamy zamrożony poziom zasiłku dla bezrobotnych - 1200 zł bez względu jaka byłaby to stopa zastąpienia do bieżącego wynagrodzenia. My uważamy, że należałoby ze sobą powiązać te dwa elementy - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Naszym zdaniem, zasiłki dla bezrobotnych powinny być utrzymane przez okres 6 miesięcy, by motywować do powrotu na rynek pracy, na poziomie 40 proc. minimalnego wynagrodzenia, czyli około 1100 zł. A drugi element to 15 proc. ostatniego uzyskiwanego wynagrodzenia. Nawet jeśli będzie to wynagrodzenie minimalne, to już ta kwota zasiłku wzrośnie. Według wszystkich badań są na to pieniądze - wyjaśnił.

Tłum turystów na Krupówkach złamał covidowe obostrzenia. Rząd ponownie zamknie gospodarkę? - Mam nadzieję, że wyhamujemy to medialne szaleństwo deklaracji. Słuchając o tym, że głupie zachowanie tysięcy Polaków na Krupówkach już wpłynęło na wzrost zachorowań, nie zgadzam się z tym. Powinniśmy powrócić do rozsądnego trybu bazowania na liczbach - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Głupotę trzeba nazywać głupotą i należy nawoływać Polaków, by zachowywali się rozsądnie. Z drugiej strony, nie ma innego wyjścia, jak stopniowe odmrażanie gospodarki. Niedobrze, że jedna ulica w Polsce, 2-3 tys. osób stało się hitem tygodnia i już mówimy, że mamy odwrócone trendy zachorowań. Mam nadzieję, że głupota na Krupówkach nie stanie się wymówką - dodał.

Co czeka nas w 2021 roku? Czy w kolejnych miesiącach możemy spodziewać się zakończenia koronakryzysu i początków gospodarczej rekonwalescencji? Zapraszamy na debatę nt. przyszłości polskiej gospodarki w najbliższych miesiącach. W debacie udział wzięli: dr Henryka Bochniarz, ekonomistka i przewodnicząca rady głównej Konfederacji Lewiatan; dr Aleksander Łaszek, główny ekonomista Forum Obywatelskiego Rozwoju oraz Marek Zuber, ekonomista.

Zakaz handlu w niedziele powinien zostać zniesiony na czas pandemii? - To problem do rozwiązania. On pojawia się wśród członków rządu, teraz potrzeba odwagi i podjęcia decyzji - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - To jest potrzebne ze względu na branżę handlową. Od października są bardzo duże spadki w centrach handlowych, a to nie tylko hipermarkety, ale dziesiątki sklepów dookoła. Co ważne, to jest pomoc, która nic nie kosztuje. Trzeba też podjąć dyskusję, jak otwierać sklepy w weekendy, by robienie zakupów było bezpieczniejsze - dodał.

Przedsiębiorcy twierdzą, że rząd z nimi nie rozmawia, czy będą protesty kolejnych branż? - Wciąż "płonie" oburzenie wśród uczciwych przedsiębiorców w sprawie reformy podatku PIT i CIT dla spółek komandytowych. To niepotrzebne odbieranie energii. Do tego siłownie, a nie ma badań, które potwierdzałyby, że to tam dochodzi do zakażeń. Kolejne działania protestacyjne na pewno się odbędą - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Widać, że przedsiębiorcy różnych branż skrzykują się, robią oddolne ruchy. Problem jest w tym, że rząd nie chce nas wysłuchać - dodał.

Przedsiębiorcy mają problemy związane z koronawirusem, rząd powinien przygotować kolejne tarcze antykryzysowe? - Najbardziej skuteczne wiosną były bardzo silne i szerokie uderzenia finansowe, na to nie ma przestrzeni w budżecie i my to rozumiemy. Natomiast można zamrozić składki ZUS dla niektórych branż, typu targi, hotele, restauracje, siłownie. Jest propozycja obniżenia VAT-u dla restauracji - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Niektóre rozwiązania są kosztowne, nie da się tego zrobić na poziomie setek miliardów. Druga kwestia to, co będzie przez najbliższe 24 miesiące. Tu rząd ma kilka narzędzi, również finansowych. O tych pieniądzach już dzisiaj powinniśmy rozmawiać, a nie rozmawiamy - podkreślił.

Federacja Przedsiębiorców Polskich proponuje 500+ dla pracowników, które można będzie przeznaczać na zakup jedzenia. - Wchodzimy w kategorię haseł i bilbordów. Nie jesteśmy w marcu, dziś wiemy, że świat jutro się nie skończy. Mamy czas, by usiąść razem i popracować nad programem - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Nie hasła kampanijne, nie kolejne konferencje prasowe "coś tam plus", tylko usiądźmy na kilka dni, zbierzmy rozwiązania, policzmy to i przekażmy przedsiębiorcom. Trzeba wypracować system, a nie hasło - dodał.

Pandemia koronawirusa doprowadzi do podniesienia podatków? Co z estońskim CIT-em? - Nazywanie go estońskim jest pewnym nadużyciem, on będzie taki w połowie drogi, mniej więcej będzie litewski. Ilość wykluczeń sprawi, że dostaną go tylko małe firmy - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Jest bardzo mocno obcięte, ale to bardzo dobry ruch. Mimo wszystko to umniejszy wpływy do skarbu państwa, więc bardzo uważnie będziemy musieli się przyglądać, jakie pojawią się pomysły na obciążenia ZUS-owskie, ale też na cały system podatkowy. Biorą pod uwagę zadłużenie wynikające z tarcz, miejsca w budżecie jest mniej, dlatego będziemy to wszystko obserwować - dodał.

Płaca minimalna wzrośnie do 2800 zł brutto, ale nie w budżetówce. To hipokryzja rządu? - Mam nadzieję, że będziemy jednogłośni na Radzie Dialogu Społecznego. Możemy tylko rekomendować, ale będziemy rekomendowali, by wynagrodzenie dla budżetówki wzrosło. Mówimy o nauczycielach, o służbie zdrowia - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Jest pewne rozdwojenie jaźni dotyczące jakości państwa. Nie będziemy mieli silnego państwa bez dobrze wynagradzanej grupy urzędniczej. Podnoszenie wynagrodzeń w budżetówce jest jedynym gwarantem podnoszenia jej jakości. Oczywiście trzeba sprawdzać liczbę zatrudnionych, ale oszczędność poprzez niepodnoszenie pensji pracownikom to nie jest dobra droga, bo będzie obniżało jakość, a urzędnicy będą przechodzić do sektora prywatnego - dodał.

Minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2021 roku do 2800 zł brutto. Pracodawcy podnoszą larum, że jest to zbyt dużo. - Większość firm w Polsce to małe i mikro firmy. To właśnie dla tych firm pensja minimalna jest tak ważna. Walczymy o całość tkanki biznesowej, która często nie jest nawet członkiem naszej organizacji. Przyciśnięcie tych firm do ściany spowoduje kłopoty finansowe i potencjalną upadłość, a z drugiej strony - zachętę do wychodzenia pracowników do szarej strefy - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - Jest taka magiczna liczba 50 proc. racji pensji minimalnej do średniego wynagrodzenia, przy 2800 zł przekraczamy tę granicę. W Polsce wschodniej to będzie już prawie 60 proc. średniej, to spłaszcza strukturę - dodał.

Firmy, które działają w żółtych i czerwonych powiatach, gdzie wróciły obostrzenia, potrzebują pomocy. - Rząd posiada narzędzia i zapasy finansowe. Trzeba uruchomić programy dokładnie celujące w te powiaty. Bardzo ważne, by te ostatnie pieniądze, które zostały, były uruchamiane branżowo i strefowo - powiedział w programie "Money. To się liczy" Maciej Witucki, prezydent Konfederacji Lewiatan. - W dużych zakładach na szczęście procedury szybko wdrożono. Oczywiście one nie są całkowicie szczelne. Wirus jest złośliwy, pojawia się w coraz większej liczbie miejsc. W wakacje miało być lepiej, nie udało się. Ważne jest to, by w tej chwili rzeczywiście działać w sposób punktowy. Nie możemy też lekceważyć tego wirusa, bo to może uderzyć w setki tysięcy miejsc pracy i polską gospodarkę - podkreślił.