banki

Czy rządowy plan pomocy kredytobiorcom ulży portfelom Polaków? Jaki byłby efekt zastąpienia WIBOR-u nowym, innym wskaźnikiem? O sytuacji kredytobiorców oraz planie gabinetu Mateusza Morawieckiego rozmawialiśmy w programie "Money. To się liczy", w środę 4 maja, z Włodzimierzem Kicińskim, wiceprezesem Związku Banków Polskich. Kiciński przekonywał m.in., że plan rządu wymaga głębokiej analizy.

Rośnie liczba ataków cyberoszustów na nasze konta bankowe - przyznaje w programie "Money To się Liczy" Włodzimierz Kiciński, wiceprezes Związku Banków Polskich.

Opłaty bankowe od dłuższego czasu rosną, a teraz banki przymierzają się do przywrócenia opłat za prowadzenie konta. "Darmowego konta nie będzie" - potwierdza w programie "Money To się Liczy" Włodzimierz Kiciński, wiceprezes Związku Banków Polskich. "To jest normalna sytuacja, że ktoś, kto świadczy usługi, pobiera za to opłaty". Kiciński tłumaczy, że ta zmiana będzie wynikać m.in. z faktu, że w Polsce 70 proc. przychodów sektora bankowego przypadało dotąd na wpływy z odsetek. A przy rekordowo niskich stopach procentowych te wpływy drastycznie się skurczyły.

Do Urzędu Ochrony Konsumentów i Konkurencji (UOKiK) trafia coraz więcej skarg do osób, które straciły pieniądze z konta i nie mogą doczekać się zwrotu tych środków przez bank. Jednak, jak przekonuje Włodzimierz Kiciński, wiceprezes Związku Banków Polskich, liczba takich przypadków jest bardzo mała i wynika z błędnego interpretowania zakresu odpowiedzialności banku oraz mylenia autoryzacji transakcji z jej dodatkowym uwierzytelnieniem. Dodaje, że jeśli ktoś wyłudził z naszego konta pieniądze - dzięki temu, że podaliśmy mu swoje dane, to wówczas bank nam tych środków nie zwróci. Bo nie ponosi za to odpowiedzialności.

W Związku Banków Polskich powstała grupa robocza, która analizuje ewentualność wprowadzenia w Polsce tzw. ujemnego oprocentowania depozytów. Czyli rozwiązania polegającego na tym, że będziemy płacić bankom za trzymanie w nich naszych pieniędzy. - To jest stosowane dość powszechnie w Niemczech i w niektórych krajach skandynawskich - mówi mówi w programie "Money To się Liczy" Włodzimierz Kiciński, wiceprezes Związku Banków Polskich.

- Jeżeli będziemy podnosić stopy procentowe w momencie, kiedy ta bańka na rynku kredytów hipotecznych będzie najwyższa, to ona pęknie - mówił w programie "Newsroom WP" prof. Jerzy Hausner, były wicepremier, minister gospodarki i członek RPP. Stwierdził też, że konsekwencje będą podobne do tych poznanych przez Polaków po historii kredytów we frankach.

Na konferencjach rządzący zamiennie opowiadali o dwóch programach wspierających mieszkalnictwo w Polsce: bonie mieszkaniowym i kredycie mieszkaniowym bez wkładu własnego. Wydawało się jednak, że oba pomysły nie będą funkcjonować jednocześnie. Teraz wiceminister rozwoju, pracy i technologii rozwiewa wątpliwości. - Nie dość, że jest zgoda na to, że oba te rozwiązania będą funkcjonować, to najprawdopodobniej zostaną przedstawione w jednym akcie prawnym - mówiła Anna Kornecka w programie "Money. To się liczy". Przedstawiła też szczegóły obu rozwiązań.

Zbigniew Jagiełło rezygnuje z fotela prezesa PKO BP. Prezes PiS Jarosław Kaczyński w wywiadzie dla portalu Interia.pl zasugerował, że jego następcą zostanie ktoś zasiadający w zarządzie banku. - Decyduje zawsze Nowogrodzka - ocenia Marek Borowski (KO). Były marszałek Sejmu podkreśla, że odejście Jagiełły ma kontekst polityczny, a sprzyjającą okazję ku tej decyzji stworzyła akcja szczepień pracowników banku.

- Zbigniew Jagiełło to bankowiec z krwi i kości, był szefem PKO BP od co najmniej 10 lat. Nie przyszedł wraz z władzą PiS-owską, władza PiS-owska go nie odwołała - komentował w programie "Newsroom" Ryszard Kalisz, adwokat i polityk związany z lewicą. Ocenił, że to bardzo duża strata dla premiera Mateusza Morawieckiego, który zna Jagiełłę od wielu lat. - Bank PKO BP jest największym bankiem w Polsce. Jest to strata dla sektora bankowego, ale też strata wizerunkowa. Będzie bardzo dużo spekulacji, że stało się coś, czemu nie mógł zapobiec Morawiecki i dlatego odszedł Jagiełło - mówił Kalisz. Zaznaczył, że ceni Jagiełłę, chociaż "stał się trochę PiS-owski". - To był chyba jedyny fachowiec z tego nadania - dodał.

Czy ujemne oprocentowanie w Polskich bankach jest możliwe? - Wprowadzane są pewne opłaty. Czasami używa się takiego skrótu, że to ujemne stopy procentowe, raczej jednak powinno się w większości przypadków mówić o opłatach za utrzymywanie środków w bankach - mówi w programie "Money. To się liczy" Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Związku Banków Polskich. Tłumaczy jednocześnie, co popycha banki w tym konkretnym kierunku.

Po wyroku TSUE, czas na wyrok Sądu Najwyższego ws. kredytów frankowych. Ten mamy usłyszeć 11 maja. Jakie nastroje towarzyszą przedstawicielom banków? Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Związku Banków Polskich, liczy, że wątpliwości zostaną wyjaśnione jak najszybciej, co ma służyć zarówno klientom, jak i bankom. Zaznacza jednak, że jego zdaniem wyjaśnianie sytuacji frankowiczów potrwa jeszcze kilka tygodni czy nawet miesięcy.

Choć polskie banki rezerwują pieniądze na ew. ugody z frankowiczami, to ci wcale nie lgną się do ich podpisywania. Częściej wybierają drogę sądową i przegranych procesów przez banki jest na razie więcej, niż podpisanych ugód. Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Związku Banków Polskich, zwraca jednak uwagę, że sprawy toczą się w kliku instancjach i wiele z nich nie jest jeszcze ostatecznie zakończonych.

Klienci coraz częściej idą do sądów, by walczyć o sprawiedliwość ws. zaciągniętych kredytów frankowych. Jak często udaje się unieważnić umowę albo "odfrankowić" kredyt? - Bardzo często. Jeśli chodzi o naszą kancelarię, to skuteczność, jeśli chodzi o pierwszą instancję, jest na poziomie 95 proc. - mówiła w programie "Newsroom WP" radca prawny Barbara Garlacz. Jak tłumaczyła, najnowszy, czwartkowy wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE ws. kredytów frankowych wpisuje się w prokonsumencką linię orzeczniczą trybunału. - On potwierdza dokładnie to, co dotychczas trybunał mówił w wielu wyrokach. Jest to pewne podsumowanie tego orzecznictwa, więc w tym sensie konsumenci mogą czuć się bezpieczni - oceniła. Jak dodała, ważne będzie teraz także to, co 7 maja orzeknie ws. kredytów frankowych Sąd Najwyższy.

- Kryzys wywołany przez pandemię i stopy procentowe powodują, że reakcje banków są uzasadnione - mówi Rafał Dobrowolski z Tar Heel Capital o tym, że banki obniżają oprocentowanie środków, a podnoszą opłaty. - Jeśli chcemy zarabiać albo utrzymać realną wartość naszych aktywów, jesteśmy z tych banków wypychani w kierunku akcji, funduszy czy nieruchomości - mówi. Zauważa też, że wzrósł udział inwestorów detalicznych na giełdzie. - W kontekście Polski i polskiego rynku jest to skrzywione w kierunku obligacji i funduszy obligacyjnych - dodaje.

- Nie ma lepszego momentu na rozpoczęcie projektów ekologicznych niż teraz. Dlaczego? Bo jest już bardzo późno - powiedziała w programie "Newsroom WP” Joanna Erdman, wiceprezes ING Banku Śląskiego. – Jesteśmy już blisko momentu, gdy wyciągnięcie jednego klocka spowoduje zawalenie całej wieży. To właśnie epidemia jest katalizatorem wielu zmian. Pokazuje, co się dzieje, gdy zostanie zaburzona harmonia miedzy człowiekiem a otaczającym go ekosystemem. Bank jest organizacją technologiczną, nie szkodzimy środowisku jak zakłady produkcyjne czy przemysł. Możemy natomiast wspierać naszych klientów w ich projektach, które służą środowisku i nie wspierać tych inwestycji, które mają za dużo koloru brunatnego. W tym sensie bierzemy udział w transformacji energetycznej rynku i mamy na nią duży wpływ. W sposób odpowiedzialny informujemy o tym naszych klientów.

- Weźmy pod uwagę, że bankowość zrzuca się na cały system gospodarczy w największym stopniu - mówi w programie "Money. To się liczy" Piotr Czarnecki, były prezes Raiffeisen Bank Polska. Wymienia tutaj chociażby obciążenie podatkiem CIT, podatkiem bankowym czy składki na Bankowy Fundusz Gwarancyjny. - Trzeba pożegnać się z darmową kartą czy wypłatą z bankomatów bez opłat - mówi ekspert. Powód? Obciążenia nakładane przez państwo. Jego zdaniem nikt nie płaci tylu podatków co banki w Polsce. Czarnecki dodaje, że żeby "utrzymać system, banki będą musiały więc szukać nowych źródeł dochodów". Stąd chociażby pomysł wprowadzenia opłat za zdeponowanie pieniędzy w banku. Piotr Czarnecki tłumaczy, że może to być efekt drastycznie niskich stóp procentowych, ustalony przez Radę Polityki Pieniężnej.

- Przez 15 lat kredyty frankowe były najlepiej spłacalnymi kredytami detalicznymi na polskim rynku - mówi w programie "Money. To się liczy" Piotr Czarnecki, były prezes Raiffeisen Bank Polska i wykładowca akademicki. Jak dodaje ekspert, zamieszanie z tymi kredytami negatywnie wpłynie na cały rynek. I zapłacą za nie wszyscy. - To może wysadzić cały system w powietrze - mówi Czarnecki. Gość programu "Money. To się liczy" podkreśla, że banki bardzo mocno ucierpią na niekorzystnych wyrokach sądów, w tym również Sądu Najwyższego. - Czym my tak naprawdę ryzykujemy? Depozytami. Banki za to nie zapłacą, bo mają tylko kilkanaście procent swojego kapitału - mówi były prezes Raiffeisena.

Nawet 234 mld zł może kosztować banki masowe unieważnienie kredytów frankowych - oszacowała Komisja Nadzoru Finansowego. Dotyczy to sytuacji, w której doszłoby do unieważnienia kredytu. Z kolei najniższy szacowany koszt dla banków KNF wylicza na 34,5 mld zł. To w sytuacji, gdy banki dogadają się z frankowiczami. - W mojej ocenie jest to zgodne z tym, do czego namawia nas też Trybunał Sprawiedliwości UE. To, co się często dzieje w tej chwili w Polsce z kredytami frankowymi, czyli unieważnianie umów, w mojej ocenie nie za bardzo odpowiada idei dyrektywy chroniącej konsumentów - komentował w programie "Newsroom WP" Piotr Bodył Szymala, dyrektor obszaru prawnego Santander Bank Polska. - Wiem, że wielu moich kolegów w bankach poważnie analizuję tę propozycję (dotyczącą porozumienia się z klientami - przyp. red.) - przyznał. Teraz wszystko w rękach Sądu Najwyższego, który zajmie się sprawą frankowiczów. Rozstrzygnięcie poznamy 25 marca.

Kolejny bank w Polsce może zmienić właściciela. - Nie sądzę, aby wysiłki w tym kierunku nie trwały już od dłuższego czasu. Te wysiłki nie udają się, bo nie ma inwestorów, którzy byliby zainteresowani przejmowaniem banków. Żyję w przekonaniu, że wszystkich nas obowiązuje rachunek ekonomiczny. Tu nic się nie składa. Przejmowanie banków jest wysiłkiem ekonomicznym, który niekoniecznie trzeba uznać za warty zachodu. To nie jest prosta operacja, ani operacja, która służyłaby interesom akcjonariuszy - mówił w programie "Money. To się liczy" Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego. Gość nie wymienił jednak żadnego banku z nazwy. Przypomnijmy, od dłuższego czasu mówi się o problemach należącego do Leszka Czarneckiego Getin Banku. Analitycy prognozują, że wszystko może się zakończyć przymusową restrukturyzacją, czyli przejęciem przez inną instytucję, co byłoby powtórką z sytuacji z Idea Bankiem, przejętym przez Bank Pekao.

Czy banki mają problem? - Nie popadałbym w czarnowidztwo - mówił w programie "Money. To się liczy" Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego, Jak dodał, banki mają duże wzywania związane z groźbą recesji i kredytami frankowymi, które obijają się na wynikach banków. - Wysyp banków, które nie mogą przetrwać w naszym środowisku trwa od kilku lat. Polska to nie jest kraj dla wszystkich banków. Rentowność banków europejskich nie jest najwyższa, a polskie prezentują się na tyle tle jeszcze gorzej - podkreślił. Przypomnijmy, jak wynika z badania Komisji Nadzoru Finansowego 25 banków wykazało stratę w 2020 roku na 1,5 mld zł.

Banki wchodzą do programu "Czyste powietrze". Dlaczego tak późno? - Program został uruchomiony w ogromnym pośpiechu, przed wyborami. To miał być efekt propagandowy, program był kompletnie nieprzygotowany i jest wciąż łatany. Banki miały być włączone już w połowie zeszłego roku, wszyscy możemy trzymać kciuki, by ta operacja się udała - powiedział w programie "Money. To się liczy" Jan Ruszkowski, Polska Zielona Sieć. - Badania z 2015 roku pokazały, że jeszcze gdy nie było dopłat, 40 proc. osób, które termomodernizowały domy, korzystało z kredytów. Zapotrzebowanie na te kredyty, przy dofinansowaniach, jest bardzo duże - dodał.

"Czyste powietrze" na nowych zasadach. Ile pieniędzy jest do rozdysponowania? - Na część dotacyjną przyznawane przez wojewódzkie fundusze przewidzieliśmy 1,5 mld zł. Konsultowaliśmy to ze Związkiem Banków Polskich, takiej kwoty banki oczekują od nas na lata 2021-2022, czyli tak naprawdę na półtora roku, bo ścieżkę bankową planujemy ogłosić w połowie roku - powiedział w programie "Money. To się liczy" Paweł Mirowski, wiceprezes NFOŚiGW. - Dzięki temu, że banki wejdą do programu "Czyste powietrze", czas rozpatrywania wniosków będzie jeszcze szybszy. To nie będzie ciągnęło się miesiącami, a mówimy też o prefinansowaniu inwestycji, czyli dostajemy środki i wykonujemy inwestycję. To też jest bardzo ważny element zmian - dodał. Podkreślił też, że za te pieniądze można będzie wymienić stary piec, przeprowadzić tzw. głęboką termomodernizację, a dodatkowo sfinansować odnawialne źródła energii.

Banki zostaną włączone do procesu przyznawania dotacji w ramach programu "Czyste powietrze". - Ogłosiliśmy nabór dla banków, które razem z nami będą chciały wdrażać program "Czyste powietrze". Mamy nadzieję, że wpłynie duża liczba ofert - powiedział w programie "Money. To się liczy" Paweł Mirowski, wiceprezes NFOŚiGW. - Chcemy umożliwić mieszkańcom naszego kraju uzyskanie atrakcyjnego kredytu w banku na sfinansowanie tej części inwestycji w ramach "Czystego powietrza", na którą nas nie stać. Kowalski będzie mógł złożyć wniosek w banku, wniosek będzie składał się z dwóch części: dotacyjnej i kredytowej. Po dokonaniu weryfikacji zdolności kredytowej, bank prześle wniosek do wojewódzkiego funduszu, ten przyznaje dotację, a ona zostanie przeznaczona na spłatę części kapitału kredytu - wyjaśnił.

Przedłużający się lockdown będzie problemem dla banków? - Patrząc na banki w strefie euro, niebezpieczeństwo jest takie, że banki mają duży kapitał, ale boją się udzielania złych pożyczek, w związku z tym mamy typową reakcję i taki crunch kredytowy, czyli zmniejszenie się akcji kredytowej. Myślę, że tego banki w Europie Zachodniej boją się najbardziej. Natomiast nasze banki mają taki problem, że są mało rentowne - powiedział w programie "Money. To się liczy" Jan Krzysztof Bielecki, były premier i przewodniczący Rady Partnerów EY. Był też pytany o przymusowe przejęcie Idea Banku przez Pekao. - To dosyć prosta sprawa. Dla środowiska bankowego to na pewno jest ulga, bo rozwiązuje to pewien problem. Dodatkowo nie trzeba za dużo płacić z Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, bo to oznaczałoby wyciąganie pieniędzy od zdrowych banków, na ratowanie kogoś innego - dodał.

Tuż po wybuchu pandemii koronawirusa znacznie trudniej było o kredyt. Jak jest dziś? - Rzeczywiście podczas pierwszej fali pandemii banki zareagowały bardzo gwałtownie, ale jak każde przedsiębiorstwo, muszą zarabiać. Dlatego też poluzowały politykę kredytową, nauczyły się też przez tych kilka miesięcy jak klienci spłacają zobowiązania i zobaczyły komu można udzielić kredyt - powiedziała w programie "Money. To się liczy" Anna Serafin z totalmoney.pl. - Jeśli mamy umowę o pracę na czas nieokreślony, to nie będzie problemu z kredytem. Najtrudniej cały czas mają przedsiębiorcy, nawet z teoretycznie bezpiecznych branż. Muszą liczyć się z odmową - dodała.